پیشرفت ایرانی- اسلامی روستا در عرصه اقتصادی با رویکرد مشارکت مردمی
نویسندگان
1 استادیار دپارتمان اقتصاد، دانشگاه مفید، قم، ایران.
2 دانشجوی دکتری، دپارتمان اقتصاد، دانشگاه مفید، قم، ایران.
3 استادیار دپارتمان اقتصاد، دانشگاه مفید، قم، ایران.
4 دانشیار، دپارتمان اقتصاد، دانشگاه مفید، قم، ایران.
doi
10.22034/iec.2025.2054256.2853چکیده
مقدمه: یکی از مسائل تناقضنما درزمینۀ روستاها پس از انقلاب، آن است که باوجود رشد قابلملاحظه امکانات رفاهی روند مهاجرت به شهرها به شکل قابلتوجهی افزایشیافته، حتی بسیاری از روستاها خالی از سکنه شده و تولیدات کشاورزی نیز با مشکل مواجه است. هدف: در این مقاله با بررسی نظریات مختلف درزمینۀ توسعه روستایی و بهرهگیری از فرهنگ ایرانی اسلامی، به استخراج اصول و معیارهای پیشرفت، از نگاه امام خمینی و آیتالله خامنهای (رهبران انقلاباسلامی) پرداخته شد تا بر اساس معیارهای بدستآمده، بتوان اصول و معیارهای ترسیم الگوی بومی پیشرفت روستایی را استخراج نمود. روششناسی: در این خصوص با استفاده از روش کیفی تحلیل مضمون، نظریات ایشان مورد بررسی و کدگذاری قرار گرفت و یافتهها: منجر به استخراج؛ کلان معیارهای پیشرفت گردید که عبارت از: استعداد مردمی، ایمان و دینداری، سلطانیت علم، منطق و عقلانیت، رفاه اجتماعی، تولید ثروت و ساخت اجتماعی است.معیارهای بدست آمده در قالب الگوی سه شاخگی ترسیم و برای اطمینان از پایایی کدگذاری، کدهای استخراجشده توسط 2 پژوهشگر مستقل بررسی و همسانی آنها سنجیده شد. و نیز به جهت تطبیق أصول احصا شده با بستر اجرا (روستا) مصاحبه با 12 نفر از خبرگان فعال در این حوزه انجام شد؛ خروجی مصاحبه ها پس از کدگذاری و رسیدن به اشباع نظری با نرم افزار MAXQDA مورد تحلیل قرار گرفت. نتیجهگیری: خروجی بدست آمده نشان داد که معیارهای استخراج شده متناسب با فضای روستا نیز میباشد و در صورت اجرا به دلیل تغییر رویکرد از بالا به پایین باعث افزایش مشارکت مردمی و کم شدن مهاجرت روستاییان خواهد شد.
