مقایسه اثر یک برنامه تمرینی واقعیت مجازی و تمرینات سنتی بر تعادل، سرعت راه رفتن و کاهش خطر سقوط سالمندان

نویسندگان

1 گروه آسیب شناسی و حرکات اصلاحی، پردیس بین المللی کیش، دانشگاه تهران، جزیره کیش، ایران

2 گروه آسیب شناسی و حرکات اصلاحی، پردیس بین المللی کیش، دانشگاه تهران، جزیره کیش، ایران

3 گروه حرکات اصلاحی و آسیب شناسی ورزشی، دانشکده تربیت بدنی و علوم ورزشی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران

doi
10.30476/smsj.2025.102151.1530
چکیده

مقدمه: جمعیت سالمندان در جهان در حال افزایش است و افت عملکرد جسمانی ناشی از افزایش سن موضوع مهمی است که به‌ویژه موجب اختلال تعادل و افزایش خطر افتادن می‌شود. برای پیشگیری و کاهش افت مهارت‌های شناختی و حرکتی سالمندان علاوه بر روش‌های تمرینات سنتی رایج، روش‌های جدیدتری با توجه به رشد تکنولوژی‌های نوین و قابل دسترس مانند بازی‌های حرکتی مجازی پیشنهاد شده است؛ بنابراین، این مطالعه با هدف مقایسه اثر دو برنامه تمرینات واقعیت مجازی و تمرینات سنتی تعادلی بر تعادل و هماهنگی افراد سالمند انجام شد.مواد و روش‌ها: 40 نفر زن و مرد در 2 گروه تمرینات بازی- ورزش و تمرینات سنتی در دامنه سنی 60 تا 75 سال در مطالعه شرکت داشتند. آزمون در سال 1401 صورت گرفت. از آزمون 25 فوت راه رفتن جهت بررسی سرعت راه رفتن، آزمون شارپندرومبرگ بررسی تعادل ایستا، آزمون برخاستن و حرکت کردن جهت بررسی تعادل پویا و پرسشنامه خودکارآمدی به‌منظور بررسی وضعیت ترس از سقوط استفاده شد. تحلیل‌ها در نرم‌افزار SPSS نسخه 21 انجام شد.یافته‌ها: بر اساس نتایج در هر دو گروه، ایستادن روی یک پا با چشمان باز و بسته، نمره تعادل فولرتون، زمان برخاستن و رفتن، آزمون رسیدن عملکردی و آزمون هماهنگی راه رفتن تاندم به‌طور معنی‌داری بهبود یافت (0/05>P) و بعد از مداخلات، تغییرات در هر دو گروه مشابه بود (0/05<P). همچنین هیچ‌کدام از دو روش تمرین، بر یکدیگر برتری نداشت. نتایج تحقیق نشان داد که تنها تمرینات واقعیت مجازی بر نمرات آزمون هماهنگی پوردوپگبورد سالمندان تأثیر معناداری داشته (0/05>P) و تمرینات سنتی بر نتایج این آزمون تأثیر معناداری نداشته است. همچنین در گروه کنترل تفاوت معناداری در پیش‌آزمون و پس‌آزمون هیچ‌یک از آزمون‌ها مشاهده نشد (0/05<P).نتیجه‌گیری: با توجه به بهبود تعادل ناشی از اجرای تمرینات واقعیت مجازی و تمرینات سنتی، به نظر می‌رسد که تمرینات واقعیت مجازی می‌تواند به‌عنوان یک روش تمرینی امن و لذت‌بخش، کم‌خطر و قابل دسترس برای جمعیت‌های سالمند توصیه شود. بنابراین تمرینات واقعیت مجازی با توجه به مشکلات احتمالی ناشی از تردد و جابجایی و افزایش ریسک سقوط می‌تواند در محل سکونت سالمندان به‌عنوان یک شیوه تمرینی مکمل و جایگزین مورد توجه قرار گیرد.