بازنگری الگوی بانکداری در ایران و ارائه الگوی پیشنهادی
نویسندگان
1 استادیار اقتصاد دانشگاه پیام نور
doi
10.22034/iec.2025.2068852.2924چکیده
الگوی فعلی بانکداری بدون ربای ایران، علیرغم مزایای فراوانی که نسبت به الگوی بانکی قبل از انقلاب اسلامی دارد، از نارسائیها و اشکالاتی رنج میبرد. الگوهای فراوانی توسط محققان جهت اصلاح الگوی فعلی پیشنهاد شده است که هیچیک تا کنون موفق به اجرا و رفع مشکلات در عمل نشدهاند. هدف این پژوهش ارائه الگویی برای سازماندهی مجدد نظام بانکی در ایران با نگاه کاربردی و عملیاتی است. در پژوهش حاضر پس از ارزیابی عملکرد و احصای مشکلات اساسی بانکداری بدون ربا در ایران، این مشکلات را با استفاده از روش AHP و مقایسات زوجی از نظر اهمیت وزندهی نموده و در پایان با بررسی الگوهای نظری و عملی ارائه شده برای بانکداری اسلامی، به معرفی الگوی پیشنهادی جایگزین پرداخته شده است. در الگوی پیشنهادی، برای حفظ ماهیت واسطهگری مالی بانک، با در نظر گرفتن شخصیت دو گانه حقوقی و وجود دو بخش پولی و سرمایهای در عملیات بانکی متداول، بانکها تنها وظیفه واسطهگری مالی را انجام میدهد و وظیفه سرمایهگذاری و عاملیت را به نهادهای متناسب واگذار خواهد کرد. ویژگی اصلی این الگو، توجه به نیازهای واقعی مشتریان، عملیاتی بودن و تمرکز بر رفع مشکلات موجود در بانکداری فعلی در ایران میباشد.