نقش دولت اسلامی در اقتصاد اوقات فراغت

نویسندگان

1 عضو هیئت علمی جهاددانشگاهی

doi
10.22034/iec.2025.2053803.2851
چکیده

مقدمه: اوقات فراغت در دهه‌های اخیر به یکی از عرصه‌های راهبردی اقتصاد جهانی تبدیل شده و نقش مهمی در رشد اقتصادی، اشتغال و توسعه فرهنگی ایفا می‌کند. با این حال، بخش عمده ادبیات موجود بر رویکردهای نئولیبرالی و غیردینی استوارند و پاسخ‌گوی نیازهای نظری و سیاستی جوامع اسلامی نیستند؛ به‌ویژه آنکه فراغت در جهان معاصر به قامت پدیده مدرن و چندبعدی ظهور یافته و به بستری برای اجتماعی‌شدن و ارتقای مهارت‌ها تبدیل شده که می‌تواند معبری جدید برای تحلیل از نظرگاه اقتصاد اسلامی بگشاید.هدف: پژوهش حاضر با تکیه بر مبانی اقتصاد اسلامی در پی تبیین نقش و وظایف دولت در ارزیابی، سامان‌دهی و سیاست‌گذاری اقتصاد اوقات فراغت است.روش‌شناسی: این تحقیق با اقتباس از مسائل اقتصادی در ادبیات بین‌المللی و با بهره‌گیری از روش تحلیل مفهومی ـ استنباطی مبتنی بر منابع اسلامی، درصدد ارائه تحلیلی نظری از نقش دولت در چارچوب اقتصاد اسلامی است.یافته‌ها: دولت اسلامی نقشی چندبعدی و راهبردی در اقتصاد فراغت دارد که شامل سیاست‌گذاری، تأمین زیرساخت، ترویج تفریحات سالم، عدالت‌محوری، تنظیم‌گری و پایش مستمر الگوهای فراغتی می‌شود. دولت می‌تواند با شناسایی فعالیت‌های مولد و آسیب‌زا، هدایت‌گری هدفمند اعمال کند و از ابزارهایی همچون مشارکت نهادهای مردمی و ظرفیت‌های مالی اسلامی برای تأمین کالاها و خدمات فراغتی برای دهک‌های پایین بهره گیرد.نتیجه‌گیری: دولت اسلامی قادر است با رعایت اصول اسلامی در سیاست‌گذاری فراغت و مواجهه راهبردی و فعال با سرگرمی‌های نوظهور، الگویی بومی و متعالی برای اقتصاد اوقات فراغت ارائه کند که علاوه بر کارآمدی اقتصادی، به رشد فرهنگی و عدالت اجتماعی نیز منجر می‌شود.