بررسی کارایی مدل ریزمقیاسنمایی آماری (SDSM) در شبیهسازی و پیشبینی پارامترهای اقلیمی (مطالعۀ موردی: ایستگاه سینوپتیک کرج)
نویسندگان
1 دانشیار دانشکدۀ علوم و فنون نوین، دانشگاه تهران
2 دانشجوی کارشناسی ارشد اکوهیدرولوژی، دانشکدۀ علوم و فنون نوین، دانشگاه تهران
3 دانشجوی کارشناسی ارشد اکوهیدرولوژی، دانشکدۀ علوم و فنون نوین، دانشگاه تهران
4 دانشجوی کارشناسی ارشد اکوهیدرولوژی، دانشکدۀ علوم و فنون نوین، دانشگاه تهران
doi
10.22059/ije.2018.254290.847چکیده
افزایش جمعیت جهان، استفادۀ بیش از حد از سوختهای فسیلی، تغییر کاربری اراضی، گسترش روزافزون فعالیتهای صنعتی برای تأمین رفاه و نیازهای جمعیت کرۀ زمین، موجب شده است تا پس از انقلاب صنعتی بهتدریج تغییرات مشهودی در اقلیم کرۀ زمین بهوجود آید که بارزترین آن افزایش متوسط دمای کرۀ زمین و تبعات آن است. برای بررسی سیستمهای اقلیمی در مقیاسهای جهانی از مدلهایی با عنوان GCM استفاده میشود؛ این مدلها، رفتار فیزیکی سیستم زمین، جوّ و اقیانوس را به شکل ریاضی شبیهسازی میکنند. در پژوهش حاضر برای ریزمقیاسنمایی و بررسی تغییرات اقلیم در منطقۀ کرج، از مدل SDSM استفاده شد. نتایج معیارهای آماری ارزیابی کارایی مدل رگرسیون خطی چندمتغیره نشان داد توانایی این مدل در شبیهسازی بارندگی و دما ایستگاه کرج نسبتاً قابل قبول و با دادههای مشاهداتی مطابقت دارد. نتایج شبیهسازی، بهطور متوسط در سناریوی A2، در دورههای اول (1999ـ 2020)، دوم (2021ـ 2050) و سوم (2051ـ 2080) دربارۀ بارندگی بهترتیب حدود 1/0، 1/0 و 2/0 میلیمتر نسبت به دورۀ پایه کاهش و در مورد دما بهترتیب حدود 1/0، 4/0 و 2/0 سانتیگراد نسبت به دورۀ پایه افزایش را نشان میدهد. تحت سناریوی B2 در دورههای زمانی یادشده دربارۀ بارندگی بهترتیب حدود صفر، 1/0 و 2/0 میلیمتر کاهش و در مورد دما بهترتیب حدود 2/0، 1/0 و 1/0 سانتیگراد نسبت به دورۀ پایه افزایش را نشان میدهد. تغییرات در میزان بارندگی، سبب ایجاد تغییرات مهمی در کیفیت و کمیت منابع آب خواهد شد که نیاز به برنامهریزی برای بهرهبرداری بهتر از منابع آب را نشان میدهد.