تبیین روش‌های تأمین منابع مالی پایدار شهرداری‌ها با تأکید بر شهر خلاق (پژوهش موردی: شهرداری یاسوج)

نویسندگان

1 دکتری جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران.

2 استادیار گروه علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران

3 استادیار دانشگاه آزاد اسلامی واحد یاسوج، یاسوج، ایران.

doi
10.22080/usfs.2021.3516
چکیده

ناپایداری منابع درآمدی شهرداری‌ها در ایران ازجمله چالش‌های مدیریت شهری است. هدف پژوهش حاضر، تحلیل ساختار درآمدی شهرداری شهر یاسوج ازنظر منابع مالی پایدار و ناپایدار، همچنین ارائه‌ی راهبردها و استراتژی‌های مناسب جهت تأمین منابع درآمدی پایدار برای شهرداری است. پژوهش حاضر، کاربردی و روش پژوهش، شبه ‌ریاضی است. نمونه‌ی آماری پژوهش، منابع درآمدی شهرداری شهر یاسوج بین سال‌های 98-1394 است. تعداد 19 نفر از کارشناسان و خبرگان متخصص جهت شناسایی منابع درآمد جدید شهرداری شهر یاسوج به‌صورت هدفمند انتخاب شدند. نمونه‌برداری به‌صورت طبقاتی و نمونه‌برداری هدفمند است. روش‌های تجزیه‌وتحلیل داده‌ها و اطلاعات مورد نیاز در پژوهش حاضر مبتنی بر دو بخش کیفی (تحلیل‌های تطبیقی و مقایسه‌ای) و کمی- کیفی (مدل اثرات متقاطع  و مدل سایب) است. نتایج حاصل از پژوهش نشان می‌دهد در بین سال‌های 98- 1394، منابع مالی ناپایدار وصول‌شده توسط شهرداری نسبت به منابع مالی و درآمدی پایدار در حال افزایش بوده است. لذا در سال‌های 1397 و 1398، منابع مالی ناپایدار وصول‌شده توسط شهرداری نسبت به سال های قبل، افزایش و به‌ترتیب به 45/48 و 58/51 درصد رسیده است. درواقع می‌توان گفت که در طول سال‌های 1398- 1395، محور اصلی شهرداری جهت تأمین منابع مالی خود مبتنی بر درآمدهای ناپایدار (معادل 41 درصد) بوده است. لذا بخش اساسی درآمدزایی شهرداری از منابع مالی ناپایدار و براساس تخلفات ساختمانی و ساخت‌وسازهای غیرقانونی ازجمله (جرائم و تخلفات ساختمانی، فروش تراکم، جریمه‌ی کمیسیون ماده صد شهرداری، درآمد حاصل از تغییر کاربری‌ها و جریمه‌ی سد معبر) بوده است. نتایج چشم‌انداز جامع حاصل از پژوهش نشان داد که مهم‌ترین الگوریتم‌های خلاق استخراج‌شده جهت درآمدزایی پایدار شهرداری شهر یاسوج شامل مدیریت جامع دکل‌ها و آنتن‌ها، مشارکت و سرمایه‌گذاری شهرداری از شرکت‌های دانش‌بنیان و همچنین استارت آپ‌ها، .... مبتنی بر راهبرد BOT مانند احداث پارکینگ طبقاتی، مجمع تجاری و ... خواهد بود.