مدل پیشبینی مهارتهای اجتماعی در نوجوانان تکفرزند بر اساس سبکهای مقابله با توجه به نقش میانجی هوش اخلاقی
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری، گروه روانشناسی تربیتی، واحد ساوه، دانشگاه آزاد اسلامی، ساوه، ایران.
2 استادیار، گروه روانشناسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی، ساوه، ایران
3 استادیار، گروه روان شناسی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران.
doi
چکیده
هدف: هدف این پژوهش ارائه مدل پیشبینی مهارتهای اجتماعی در نوجوانان تکفرزند بر اساس سبکهای مقابله با توجه به نقش میانجی هوش اخلاقی بود.مواد و روش ها: روش این پژوهش توصیفی همبستگی از نوع پیشبینی بود. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه نوجوانان 16-19 ساله متولد شده در خانوادههای تکفرزند شهر تهران بود. گروه نمونه بر اساس فرمول کلاین از 345 نفر از نوجوانان 16 تا 19 ساله شهر تهران در مناطق 1، 2 و 3 آموزش و پرورش در سال 1398 تشکیل شد که با روش نمونهگیری قضاوتی و داوطلبانه انتخاب شدند. ابزار گردآوری دادهها، پرسشنامه مهارتهای اجتماعی نوجوانان ایندربیتزن و فوستر (TISS)، حاوی 39 عبارت، پرسشنامه مقابله با شرایط پر استرس کالزبیک - فرم کوتاه (CISS-21) دارای 48 عبارت و پرسشنامه هوش اخلاقی لنیک و کیل، دارای 40 عبارت بود. برای تجزیه و تحلیل دادهها از آزمون تحلیل مسیر استفاده شد.یافتهها: نتایج نشان داد، اثر غیرمستقیم هر سه سبک مقابله مسألهمدار (25/0)، هیجانمدار (10/0) و اجتنابی (11/0-) بر مهارتهای اجتماعی معنادار بود که از طریق میانجیگری هوش اخلاقی صورت میگیرد. اثر مستقیم متغیر درونزای هوش اخلاقی نیز بر مهارتهای اجتماعی (55/0) هم در سطح 01/0 معنادار به دست آمد. میزان واریانس تبیینشده مهارتهای اجتماعی توسط سبکهای مقابله و هوش اخلاقی برابر با 31 درصد است.نتیجهگیری: بنابراین هوش اخلاقی از طریق هر یک از سه سبک مقابله با شرایط پراسترس میتواند بر مهارتهای اجتماعی نوجوانان تکفرزند تأثیرگذار باشد و این نکته اهمیت آموزش و ارتقای هوش اخلاقی را در افزایش مهارتهای زندگی اجتماعی این نوجوانان نشان میدهد