توسعۀ مدلی برای محاسبۀ شاخص پایداری کمی و کیفی منابع آب زیرزمینی
نویسندگان
1 دانشجوی کارشناسی ارشد، دانشکدۀ محیط زیست دانشگاه تهران
2 دانشیار، دانشکدۀ محیط زیست دانشگاه تهران
doi
10.22059/ije.2017.63237چکیده
امروزه یکی از دغدغههای مهم در بسیاری از کشورهای جهان، تأمین آب بهمنظور توسعۀ پایدار است. برای مدیریت مؤثر منابع آب زیرزمینی بهمنظور توسعۀ پایدار از یک سو به ابزار مناسب برای مدلسازی و از سوی دیگر به معیاری برای محاسبۀ پایداری نیاز است. این تحقیق وضعیت پایداری آبخوان با استفاده از مدل ترکیبی را که شامل مدل هیدرولوژیکی SWAT، مدل جریان آب زیرزمینی MODFLOW و مدل انتقال آلاینده MT3DMS میشود، در حوضۀ مطالعاتی اصفهانـ برخوار بررسی میکند. خروجی مدل SWAT بهعنوان ورودی مدل MODFLOW و خروجی مدل MODFLOW بهعنوان ورودی مدل MT3DMS استفاده میشود. ارتفاع و غلظت آب در هر سلول مدل کمی و کیفی (MODFLOW و MT3DMS) بهعنوان ورودی MATLAB برای محاسبۀ شاخص پایداری (با استفاده از سه معیار عملکرد اطمینانپذیری، برگشتپذیری و آسیبپذیری) تحت سه سناریوی مدیریتی (ادامۀ برداشت روند فعلی، افزایش 30 درصدی برداشت از آبخوان و کاهش 30 درصدی برداشت از آبخوان) استفاده میشود. نتایج نشاندهندۀ شاخص پایداری طی دورۀ شبیهسازی برابر 052/0 و بهترتیب تحت سناریوی اول، دوم و سوم برابر 040/0، 033/0 و 050/0 است. نتایج نشان میدهد با کاهش 30 درصدی بهرهبرداری از آبخوان، شاخص پایداری کمی و کیفی آبخوان در بیشتر نقاط بهطور شایان توجهی بهبود خواهد یافت.