فهم تجربهی زنانه از اعتیاد و ارایه الگوی پارادایمی زنان معتاد شهر تهران
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری، گروه مددکاری اجتماعی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران
2 استاد، گروه مددکاری اجتماعی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران
3 دانشیار، جامعه شناسی- مطالعات اجتماعی، گروه مطالعات فرهنگی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران
4 دانشیار، گروه علوم اجتماعی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد رودهن، تهران، ایران
doi
چکیده
هدف: اعتیاد زنان یک مقولهی جنسیتی است و در مقایسه با اعتیاد مردان، در جامعهی ما توجه کمتری به آن شده است. به رغم این واقعیت که زنان معتاد مشکلات متعدد و سختی را تجربه میکنند، آنان از حمایت اجتماعی و خدمات کمی برخودار میشوند. هدف این پژوهش، بررسی این پدیده، تجربهی زنانه از اعتیاد و ارائهی الگوی پارادایمی اعتیاد زنان است.روش: این پژوهش کیفی است. در مرحلهی اول، و برای فهم تجربهی زیستهی زنان معتاد، روش نظریهی زمینهای(GT) اجرا شد و دادهها از طریق مصاحبهی عمیق و نیمه ساختارمند گردآوری شد. تعداد 30 نفر از این زنان در سال 1398 مورد بررسی قرار گرفتند. نمونهگیری به روش هدفمند شروع شد و با رسیدن به اشباع نظری خاتمه یافت. دادهها به روش "استراوس و کوربین" و طی سه مرحلهی کدگذاری باز، محوری و گزینشی، کدگذاری و تحلیل شدند.یافته ها: طبق مقولهی محوری، اعتیاد زنان واکنشی تبعی است که در شرایط نابسامانی خانوادگی و اجتماعی روی میدهد و با پیامدهای جسمی، روانی، اقتصادی و اجتماعی همراه است.نتیجه گیری: براساس تجربه زیسته زنان دچار اعتیاد می توان گفت که اعتیاد زنان دارای چهار مرحله است. مرحله ی نخست مرحله ی آشنایی با مواد و آغاز مصرف، مرحله ی دوم مرحله شک و تردید، مرحله سوم مرحله ی وابستگی و مرحله ی چهارم مرحله ی ترک و رهایی است.