واکاوی چهارچوب‌های قانونی برنامه‌ریزی برای تنوع و تفاوت در ایران با تاکید بر مصوبات شهرداری‌ و شورای اسلامی شهر تهران

نویسندگان

1 پژوهشگر دکتری شهرسازی اسلامی گروه آموزشی شهرسازی دانشکده معماری و شهرسازی دانشگاه هنر اصفهان اصفهان ایران

2 دکترای جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشیار گروه شهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اصفهان، اصفهان، ایران

3 دکترای جامعه‌شناسی شهری، دانشیار بازنشسته موسسه عالی آموزش و پژوهش مدیریت و برنامه‌ریزی، تهران، ایران

doi
10.22080/usfs.2020.18966.1999
چکیده

< p>جامعه امروز از افراد گوناگون با سن، جنسیت، پس‌زمینه های قومی‌‌نژادی و توانایی‌های جسمی گوناگون تشکیل شدهاست. جنسیت، نژاد، معلولیت و سن، ریشه بسیاری از تبعیض‌ها در جوامع هستند. برنامه‌ریزی برای تنوع و تفاوت، تفسیری اجتماعی از برنامه‌ریزی برای شهرها و رویکردی است که نیازهای گروه‌های اجتماعی مختلف را درنظرمی‌گیرد. برنامه‌ریزی در درون یک چهارچوب قانونی فعالیت‌می‌کند که ‌این چهارچوب الزاماتی را برای برخورد و رفتار منصفانه قرارمی‌دهد. تصویب و اصلاح قوانین برای حصول اطمینان از این که مسائل مرتبط با تنوع در سیاست‌گذاری‌ها و برنامه‌ریزی‌ها‌ درنظرگرفته‌می‌شوند، ضروری‌است. هدف از این مطالعه واکاوی خلاء‌های چهارچوب‌های قانونی برنامه‌ریزی برای تنوع و تفاوت در ایران با تاکید بر مصوبات شهرداری و شورای اسلامی تهران است. برای گرآوری داده‌ها، روش اسنادی بکارگرفته‌شده‌است. این مطالعه به لحاظ هدف از نوع کاربری و از نظر روش از نوع توصیفی‌تحلیلی است. با استفاده از روش تحلیل محتوا و فرایندکدگذاری در نرم‌افزار maxqda، قانون اساسی، قوانین برنامه‌های توسعه، مصوبات مجلس شورای اسلامی، آیین‌نامه‌های اجرایی دولت، مصوبات شورای عالی شهرسازی و مصوبات شهرداری و شورای اسلامی تهران از نظر پرداختن به حقوق و نیازهای گروه‌های اجتماعی متنوع در شهر تحلیل‌می‌شوند. نتایج تحلیل محتوای اسناد قانون‌گذاری نشان‌‌می‌دهد در مصوبات شورای عالی شهرسازی به نیازهای کودکان، سالمندان و زنان و وظایف دستگاه‌های اجرایی هنگام طراحی و اجرای برنامه‌ها و پروژه‌های توسعه شهری پرداخته‌‌نشده‌است. در سطح محلی، شهر تهران در مصوبات، آیین‌نامه‌های اجرایی و برنامه‌های عملیاتی خود به نیازهای توانخواهان، کودکان و تا حدودی سالمندان پرداخته، اما زنان مغفول‌مانده‌اند.