استفاده از روش کم ترین مربعات در ایجاد مدل رقومی بارش (DPM)
نویسندگان
1 گروه سنجش از دور و GIS دانشگاه تبریز
2 گروه ژئومورفولوژی، دانشگاه ارومیه
3 گروه ژئومورفولوژی دانشگاه تبریز
4 سنجش از دور و GIS دانشگاه تبریز
5 گروه ریاضی کاربردی دانشگاه تبریز
doi
چکیده
یکی از مراحل اصلی در مطالعات منابع آب برآورد توزیع مکانی بارندگی در مقیاسهای زمانی متفاوت میباشد. مطالعه بارش بهعنوان یک عنصر بسیار مهم و رکن اساسی در مطالعات بیلان آب و اساس برنامهریزیهای منابع طبیعی هر کشوری شناخته میشود. بهدلیل کمبود ایستگاههای بارانسنجی و نقطهای بودن این ایستگاهها، استفاده از مدلی که علاوه بر مقادیر بارش ایستگاهها از عوامل دیگری همچون توپوگرافی، رطوبت و جهتشیب، بارش را درونیابی کند، ضروری است. لذا در این پژوهش دادههای بارش و رطوبت از 9 ایستگاه همدید و 31 ایستگاه بارانسنجی استان لرستان بهمدت 12 سال آماری اخذ و با استفاده از روش کمترین مربعات روابط میان بارش با توپوگرافی و رطوبت به کمک نرمافزار Maple استخراج گردید؛ و سپس با اعمال این روابط در محیط GIS بهکمک زبان برنامهنویسی پایتون مدل رقومی بارش ایجاد شد. نتایج حاصل از این مدل حاکی از آن بود که میزان بارش از 02/0 تا 6/11 میلیمتر با مقدار اندازهگیریشده در ایستگاهها اختلاف دارد. همچنین برای سنجش کارایی این مدل، دادههای بارش در سوم اردیبهشت رادار TRMM[1] را با خروجی این مدل در همین روز مقایسه شد و این نتیجه بهدست آمد که ضریب تعیین برای دادههای رادار TRMM، 79 درصد و برای مدل رقومی بارش 86 درصد میباشد. [1]- Tropical Rainfall Measuring Mission