اثر تغییر اقلیم بر دما و بارش سالانه استان زنجان با بررسی عدم قطعیتها
نویسندگان
1 استادیار، گروه مهندسی عمران، دانشگاه پیام نور
2 استادیار، گروه آب، دانشگاه آزاد اسلامی واحد سنندج
3 استادیار دانشکدۀ فنی و مهندسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تهران
doi
10.22059/ije.2017.62641چکیده
هدف از این تحقیق ارزیابی اثر تغییر اقلیم بر بارش و دمای میانگین مکانی استان زنجان در مقیاس سالانه با درنظرگرفتن عدم قطعیتهاست. بدینمنظور از مدل سالانۀ ARMA استفاده شد. سریهای بارش و دمای سالانۀ میانگین مکانی استان محاسبه و سپس توسط مدل استوکستیک سالانه ARMA مدلسازی شد. 100 سری 30 سالۀ بارش و دمای سالانه برای میانگین مکانی استان تولید شد. توسط این مدلها سناریوهای آیندۀ شش مدل GCM تحت سه سناریوی انتشار ریزمقیاس شد و برای هر سناریو، 100 سری 30 سالۀ بارش و دمای سالانۀ آینده تولید شد. با مقایسۀ دامنۀ 90 درصد آمارههای دورۀ فعلی با دامنۀ 90 درصد مجموعه سناریوهای آینده، دامنۀ عدم قطعیتها در نتایج بررسی شد. اعتبارسنجی مدل نشان از کفایت مدل برای شبیهسازی سری زمانی سالانۀ بارش و دما و کاهش مقیاس دارد. در حدود اطمینان 90 درصد، انتظار میرود دمای میانگین مکانی استان زنجان طی دورۀ 2035ـ 2064 از 6/0 تا 2/3 درجۀ سانتیگراد افزایش یابد و میانگین بارش از 25 درصد کاهش تا 15 درصد افزایش یابد. بر این مبنا عدم قطعیتهای ناشی از ساختار مدلهای GCM، نوسانات طبیعی اقلیم و سناریوهای انتشار شایان توجه است و لازم است در نظر گرفته شوند.