سببشناسی اختلال کندن پوست در دوقلوهای همسان و غیر همسان (ارائه مدل یکپارچه ژنتیکی، محیطی و رفتاری)
نویسندگان
1 دانشیار روان شناسی، گروه روان شناسی، کوئین کالج، واشنگتن، آمریکا
2 استاد روان شناسی، گروه روان شناسی، دانشگاه گیلان،گیلان، ایران
3 کارشناس ارشد روانشناسی عمومی، گروه روانشناسی، موسسه آموزش عالی فاطمیه (س) شیراز، شیراز، ایران
4 دکترای تخصصی روان شناسی، استادیار گروه روان شناسی موسسه آموزش عالی فاطمیه (س) شیراز، شیراز، ایران
5 دانشجوی دکترای تخصصی روانشناسی، گروه روانشناسی، واحد مرودشت، دانشگاه آزاد اسلامی، مرودشت، ایران
doi
10.30476/smsj.2023.91320.1257چکیده
مقدمه: طبقۀ جدید وسواسی جبری و اختلالات مرتبط در ویراست پنجم راهنمای تشخیصی و آماری اختلالات روانی متشکل از اختلالاتی است که گمان میرود دارای سببشناسی مشترک با یکدیگر باشند. هدف این مطالعه بررسی نقش عوامل ژنتیکی و محیطی در سببشناسی اختلال کندن پوست از این گروه اختلالات و نحوۀ ارتباط آن با دیدگاههای سببشناسی معاصر بود.روشها: مطالعۀ حاضر از نوع مطالعات طرح دوقلویی بود و نمونه شامل 676 دوقلو (474 همسان و 204 ناهمسان) که بهصورت تصادفی از انجمنهای دوقلویی چند شهر بزرگ کشور در سال 139۸ انتخاب شدند. برای ابزارهای پژوهش مقیاس دستکاری و کندن پوست و پرسشنامه خودگزارشی استفاده شد. از تحلیل تکمتغیره دوقلویی جهت برآورد واریانس وراثت، محیط مشترک و محیط غیرمشترک در اختلال مذکور استفاده گردید. دادههای پژوهش برای تحلیل در نرمافزارهای SPSS-26, Stata-17 و M-plus نسخه 8.3.2 بارگذاری شد.یافتهها: نتایج تحلیل تک متغیره دوقلویی نشان داد عوامل ژنتیکی 80% از سببشناسی کندن پوست را تبیین میکند، درحالیکه تاکنون واریانس باقیمانده از عوامل محیطی نامشترک و واریانس خطا تبیین میشد. نقش محیط مشترک بسیار ناچیز بود. در سببشناسی اختلال کندن پوست مدل DE برازش بهتری داشت.نتیجهگیری: نتایج این مطالعه نشان داد اختلال کندن پوست توارتپذیری بالایی دارد، لذا انجام مطالعات خانوادگی و ژنتیکی مولکولی جهت تعیین ژنهای کاندید این اختلال و شناسایی عوامل خطرساز غیرمشترک محیطی ضروری است.
