تأثیرات حفاظتی تغییر اقلیم براساس ریزمقیاس ‏سازی دمای پیش‏ بینی‌شده در قرن 21 (مطالعۀ موردی: دو ایستگاه ارازکوسه و نوده در استان گلستان)

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد آبخیزداری، گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکدۀ کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه گنبد کاووس، گنبدکاووس، ایران

2 استادیار، گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکدۀ کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه گنبد کاووس، گنبدکاووس، ایران

doi
10.22059/ije.2016.60361
چکیده

ارزیابی تأثیرات بالقوۀ تغییرات اقلیم در قرن 21 میلادی بر توزیع گونه‏ها و فرایندهای اکولوژیکی به سناریوهای اقلیمی با تفکیک‏پذیری مکانی کافی نیاز دارد. در پژوهش حاضر عملکرد سناریوهای SRES و RCP در پیش‏بینی دمای کمینه و بیشینۀ ایستگاه‏های ارازکوسه و نوده، واقع در استان گلستان در دوره‏های زمانی 2046‌ـ 2065 و 2080‌ـ 2099 نسبت به دورۀ پایه 1986‌ـ 2005 مقایسه شد. بدین‌منظور از هشت مدل GCM و شش سناریوی انتشار و مدل‏های ریزمقیاس‌نمای LARS-WG و SDSM استفاده شد. نتایج نشان داد در بین سناریوهای انتشار قدیم، A1B و در بین سناریوهای جدید، RCP 8.5 بیشترین افزایش دما را برای هر دو ایستگاه پیش‏بینی کردند. مقدار افزایش دما به‌طور نسبی از سناریوی RCP 2.6 به سمت سناریوی RCP 8.5 افزایش می‏یابد. در هر دو سناریوهای جدید و قدیم، دمای تابستان آینده ممکن است با نرخ بیشتری نسبت به دیگر فصول افزایش یابد. همچنین در این تحقیق گسترده‏تر‌بودن تغییرات دما با مدل‏ MICP5 و سناریوهای RCP نسبت به مدل‏های MICP3 و سناریوهای SRES به‌وضوح مشاهده شد. تفاوت‏ها در پیش‏بینی‏ها توسط سناریوها بیانگر وجود عدم قطعیت است. به‏طور کلی، عدم قطعیت به محدودۀ وسیعی از برآورد تأثیرات تغییر اقلیم منجر می‏شود. بنابراین، با توجه به پیش‏بینی‏های متنوع آیندۀ دما، در صورت انتخاب فقط یک یا تعداد محدودی از مدل‌های گردش عمومی جوّ، برداشتی اشتباه دربارۀ تغییرات اقلیمی ‏آینده ایجاد می‏‌شود.