فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

با وجود تهدیدات طبیعی و انسان ساخت در کشور ایران، ایجاد فضاهای شهری امن برای مواجهه با شرایط اضطراری تاکنون چندان مورد توجه قرار نگرفته است. بوستان‌های شهری در صورت رعایت اصول پدافند غیرعامل می‌توانند نقشی کلیدی در کاهش آسیب‌پذیری ها، تسهیل مدیریت بحران، ارتقاء پایداری و تاب آوری ایفا کنند. هدف این پژوهش، ارائه الگویی برای ارزیابی بوستان های شهری بر اساس اصول پدافند غیرعامل است که در نهایت این الگو برای بوستان وحدت کلانشهر مشهد، پیاده سازی شده است. این مطالعه با روش‌شناسی ترکیبی شامل رویکرد توصیفی-تحلیلی و تحقیقات میدانی انجام شده است. معیارهایی همچون آموزش پدافند غیرعامل، امنیت، چندمنظوره‌سازی، مقاوم‌سازی و تاب‌آوری، اسکان پناهجویان و سامانه مدیریت بحران مورد بررسی قرار گرفتند. اهمیت‌سنجی داده‌ها با استفاده از روش پیمایشی مبتنی بر پرسشنامه انجام شد. پس از تأیید روایی و پایایی ابزار تحقیق، داده‌ها با استفاده از آزمون فریدمن مورد تحلیل قرار گرفتند. نتایج نشان می‌دهد که بوستان وحدت دارای ظرفیت‌های مناسبی در زمینه آموزش و فرهنگ‌سازی است، اما اصلاحاتی در زمینه سازگاری همجواری‌ها، اصلاح معابر، و ارتقای ایمنی ضروری است. همچنین، اجرای اقدامات حفاظتی مانند ایجاد پناهگاه و استفاده از شیشه‌های مقاوم در برابر انفجار می‌تواند نقش بوستان را در مدیریت بحران تقویت کند. در نهایت، پیشنهادهایی برای ارتقای تطابق بوستان وحدت با اهداف پدافند غیرعامل ارائه شده است.