مطالعۀ اثر تغییرات بارش بر میزان آبدهی رودخانۀ درکه طی سالهای 1368ـ 1391
نویسندگان
1 دانشجوی دکترای مهندسی محیط زیستـ منابع آب، دانشگاه تهران
2 دانشیار دانشکدۀ محیط زیست دانشگاه تهران
3 استادیار دانشکدۀ محیط زیست دانشگاه تهران
doi
10.22059/ije.2016.60049چکیده
بارش و دبی جریان از مهمترین پارامترهای اقلیمی و هیدرولوژیکی هستند که بررسی و شناسایی رفتار آنها در مدیریت منابع آب اهمیت زیادی دارد. از مناسبترین روشهای موجود برای ارزیابی شرایط هیدروکلیماتولوژی در حوضههای آبریز، تحلیل روند است که بهمنظور بررسی تغییرات یک متغیر در طول زمان استفاده میشود. تحقیق حاضر در دو بخش انجام شده است که در بخش اول به بررسی اثر تغییرات بارش بر دبی رودخانۀ درکه طی سالهای 1368ـ 1391 میپردازد. بدینمنظور از دادههای بارش ماهانۀ ثبتشده در ایستگاه هفتحوضـ درکه استفاده شده و آزمونهایی مثل روش گرافیکی منـ کندال و رگرسیون خطی بهکار گرفته شده است. همچنین ناهنجاریهای بارش و آبدهی رودخانه طی دورۀ 24 سالۀ مطالعهشده بررسی شده است. نتایج نشان میدهد سری زمانی بارش در حوضۀ درکه روندی مثبت و افزایشی داشته، هر چند این روند معنادار نیست. آبدهی رودخانه نیز در دورۀ بررسیشده با شیب بسیار اندکی افزایش یافته است و روند ندارد. درمجموع، میتوان نتیجه گرفت که بهجز برخی بازههای زمانی خاص، افزایش و کاهش بارش و دبی همسو نبوده است. بخش دوم به پیشبینی بارش آیندۀ حوضه با استفاده از مدل اقلیمی MRI-CGCM2.3.2a تحت سناریوی انتشار A1B در سه افق زمانی 2030، 2060، و 2090 میپردازد. نتایج درمجموع نشان از کاهش مقدار بارش حوضه در دورۀ آتی دارد.