فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف: این پژوهش با هدف تحلیل و مقایسه سبک معرفت شناسی تعلیم و تربیت از دیدگاه مولانا و نظریه­پردازان انتقادی و تبیین دلالت­های تربیتی آن در آموزش و پرورش انجام گرفته است.مواد و روش ها: این مطالعه به روش کیفی – اسنادی انجام گرفته است. جامعه پژوهش را منابع انتشاریافته در حوزه معرفت­شناسی تعلیم و تربیت مولانا و انتقادگرایان تشکیل داده است. نمونه پژوهش تا دست­یابی به کفایت داده­ها تداوم داشته، روش تجزیه و تحلیل داده­ها توصیفی – تحلیلی بوده، در این رابطه از مدل کیفی کریپندورف پیروی شده است.یافته ها: نتایج تحقیق حاکی از آن است که در تعلیم و تربیت مولوی تهذیب نفس بر کسب معرفت اولویت دارد. در این سیر معرفتی از قوای حسی، عقلی، ادراکی، شهودی بهره برداری می­شود تا متربی به وجود مطلق تقرب یابد. در معرفت شناسی تعلیم و تربیت انتقادگرایان برخلاف مولوی که تعلیم و تربیت را فردی می­داند، معرفت شناسی را در بستر اجتماعی جستجو می­کنند. آن­ها رهایی از سلطه، انتقاد از وضع موجود و بازآفرینی را به عنوان گفتمان معرفت­شناسی می­دانند.نتیجه گیری: در اندیشه تربیتی مولوی اصالت نفس، عشق به ذات ربوبی و قرب الهی حاکم است، درحالی که در اندیشه انتقادگرایان دگرسازی، تحول اجتماعی، کنش ارتباطی و اصلاح جامعه حاکم است.