برآورد جریان پایۀ رودخانۀ تیرۀ لرستان به‌منظور ارزیابی جریان زیست‌محیطی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد آبخیزداری، دانشکدۀ منابع طبیعی و علوم زمین، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد

2 استادیار، دانشکدۀ منابع طبیعی، دانشگاه لرستان، خرم‏آباد‌

3 استادیار، دانشکدۀ منابع طبیعی و علوم زمین، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد

4 دانشیار، دانشکدۀ منابع طبیعی و علوم زمین، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد

doi
10.22059/ije.2015.57297
چکیده

روش‏های معمول ارزیابی جریان زیست‏محیطی از نظر پیچیدگی متنوع‌اند. برخی فقط به داده‏های جریان احتیاج دارند، ولی برخی نیازهای زیستگاهی هر گونۀ خاص را در نظر می‏گیرند. روش‏های هیدرولوژیک ارزیابی جریان زیست‏محیطی، اولین گام لازم در برنامه‏ریزی برای تخصیص‏های زیست‌محیطی در کشورهای در حال توسعه‏اند. برای تعیین حقابۀ زیست‌محیطی یک اکوسیستم آبی رودخانه نیاز به دانستن مقادیر جریان حداقل است که در هیدرولوژی به آن جریان پایه گفته می‏شود و برای تعیین مقادیر آن به تجزیۀ هیدروگراف نیاز است. به همین‌ منظور آمار سی‌سالۀ دبی روزانۀ جریان در ایستگاه تیرۀ دورود بر رودخانۀ تیرۀ لرستان انتخاب شد. مقدار جریان پایه در دورۀ 1361 تا 1390 با استفاده از روش‏های BFI، فیلتر دیجیتال برگشتی و Hysep محاسبه شد. نتایج نشان داد بین 74 تا 78 درصد جریان رودخانه را آب پایه تشکیل می‏دهد. نتایج حاصل از مقایسۀ روش‌های یادشده با استفاده از معیارهای خطا نشان داد روش‏های محدودۀ زمانی جابه‌جاشونده و فیلتر دیجیتال برگشتی لین‌ و هولیک با ضریب فیلتر 9/0 روش‏های مناسبی برای جداسازی آب پایه از جریان روزانۀ این رودخانه هستند. ‌