فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

اهداف: جنگ مدنی، به‌مثابه یکی از صورت‌های تضادهای درون کشوری، همواره محمل بررسی‌های علمی و تجربی بوده است. عطف به پرپیامدی جنگ مدنی برای ابعاد گوناگون حیات جامعه، هدف پژوهش حاضر، بررسی عوامل مؤثر بر آغاز جنگ مدنی در جوامع بوده است. روش مطالعه: روش پژوهش حاضر، رگرسیون لجستیک مبتنی بر داده‌های پانلی، با مدل اثرات تصادفی، مشتمل بر 3802 کشور-سال و در بازۀ زمانی 1973 تا 2005 بوده است. یافته‌ها: یافته‌ها نشان داده است که اندازۀ جمعیت جوامع، تأثیر مثبت و معنی‌داری بر خطر آغاز جنگ مدنی متعاقب جوامع دارد. تغییر اندازۀ جمعیت از کمترین میزان آن به بیشترین میزان آن در نمونه، احتمال پیش‌بینی‌شدۀ درون نمونه‌ای آغاز جنگ مدنی را از 12% به 48% افزایش می‌دهد. همچنین، افزایش سطح رشد اقتصادی پیشین جوامع، اثر کاهنده‌ای را بر خطر آغاز جنگ مدنی متعاقب در جوامع نشان می‌دهد. همچنین، یافته‌ها نشان داد که شبه دموکراسی‌ها، یا آنوکراسی‌ها، در مقایسه با دموکراسی‌ها یا دیکتاتوری‌های تمام‌عیار، بیشتر در معرض آغاز جنگ مدنی هستند. همچنین، وضعیت تنوع فرهنگی پیشین در جوامع، تأثیر مثبتی بر احتمال آغاز جنگ مدنی متعاقب در جوامع دارد. نتیجه-گیری: یافته‌های پژوهش، همخوان با ادبیات شکل‌گرفته در حوزۀ جنگ مدنی، بر نقش کلیدی ابعاد اجتماعی و فرهنگی (وجوه نرم) و نیز ابعاد اقتصادی و سیاسی (وجوه سخت)، در شکل‌دهی احتمال آغاز جنگ مدنی تأکید می‌ورزد. درنهایت اتخاذ یک استراتژی چندوجهی که هم‌زمان رشد اقتصادی را تسریع کند، نهادهای دموکراتیک را تقویت کند و توزیع متوازن منابع در میان جمعیت و گروه‌های متفاوت فرهنگی (قومی-مذهبی) را تضمین کند، برای کاهش مؤثر احتمال آغاز جنگ‌های مدنی در جوامع ضروری است.