تأثیر رسانه‌های اجتماعی بر تصویر بدن با میانجی‌گری مقایسۀ اجتماعی

نویسندگان

1 دانشیار، بخش جامعه‌شناسی و برنامه‌ریزی، دانشکدۀ اقتصاد و علوم اجتماعی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران.

2 دانشجوی دکتری، بخش جامعه‌شناسی و برنامه‌ریزی، دانشکدۀ اقتصاد و علوم اجتماعی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران.

doi
10.22080/ssi.2024.26824.2180
چکیده

اهداف: هدف پژوهش حاضر، بررسی وضعیت تصویر بدن دانش‌آموزان و رابطۀ آن با رسانه‌های اجتماعی و مقایسۀ اجتماعی است. روش مطالعه: پژوهش حاضر کمی و از نوع پیمایش است. 364 نفر از دانش‌آموزان از طریق فرمول کوکران و با روش تصادفی طبقه‌ای به‌عنوان نمونۀ پژوهش انتخاب شدند. ابزار جمع‌آوری داده‌ها، پرسش‌نامۀ تصویر بدن خود فرم کوتاه، پرسش‌نامۀ مقایسۀ اجتماعی گیبونز و بونک (1999) و پرسش‌نامۀ محقق‌ساخته رسانه‌های اجتماعی بود که پایایی آن‌ها از طریق آلفای کرونباخ و شاخص پایایی ترکیبی و روایی آن از طریق میانگین واریانس استخراج‌شده و روایی تشخیصی برآورد گردید. تجزیه‌وتحلیل داده‌ها در دو سطح توصیفی از طریق نرم‌افزار اس‌پی‌اس‌اس و استنباطی از طریق روش حداقل مربعات جزئی انجام شد. یافته‌ها: یافته‌های توصیفی نشان دادند دانش‌آموزان تا حدودی از تصویر بدن خود اظهار نگرانی کرده‌اند. یافته‌های استنباطی نشان داد که متغیرهای رسانه‌های اجتماعی، مقایسۀ اجتماعی و جنسیت با تصویر بدن، رابطۀ معنی‌داری دارند. علاوه بر این مقایسۀ اجتماعی اثر رسانه‌های اجتماعی بر تصویر بدن را تا حدود زیادی میانجی‌گری می‌کند. نتیجه‌گیری: با توجه ‌به نتایج پژوهش مؤسسات آموزشی و سیاست‌گذاران باید در جهت آموزش و پرورش سواد رسانه‌ای و مهارت تفکر انتقادی همچنین برگزاری دوره‌هایی آموزشی برای دانش‌آموزان در زمینۀ استفادۀ آگاهانه از رسانه‌های اجتماعی تلاش نمایند.