فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

روندیابی سیل یکی از موضوعات مهم و اساسی در مدیریت سامانه‌های منابع آب و مهندسی کنترل سیل می‌باشد. مدل‌ ماسکینگام از معروف‌ترین و پرکاربردترین روش‌های روندیابی هیدرولوژیکی است. در روش غیرخطی ماسکینگام، سه پارامتر ضریب ذخیره (K)، پارامتر وزن دبی ورودی و خروجی (χ) و پارامتر نمایی ذخیره (m) بایستی تخمین زده شوند، درحالی‌که نوع خطی آن فقط شامل دو پارامتر اول بوده و دارای یک پارامتر کم‌تر است. در پژوهش پیش ‌رو، هدف ارائه یک روش ترسیمی و ساده برای تخمین پارامترهای ماسکینگام غیر خطی است. هم‌چنین به‌منظور مقایسه و ارزیابی دقت روش ارائه‌شده از ابزار Solver نرم‌افزار Excel که شیوه دقیق‌تری محسوب می‌شود، استفاده گردید. با پیاده‌سازی روش ترسیمی ارائه‌شده بر روی سه رخداد سیل، نتایج نشان داد که پارامترهای استخراج‌شده در مدل ماسکینگام غیرخطی بسیار نزدیک به مقادیر به‌دست‌آمده از روش Solver است. نکته قابل‌توجه در همه سیل‌های ارائه‌شده این است که تمامی معیارها و هیدروگراف‌ها، نشان از برتری دقت روش ترسیمی در ماسکینگام غیرخطی نسبت به نوع خطی آن است. مقایسه دبی اوج مشاهده‌ای و دبی اوج برآوردشده نیز نشان داد که در تمامی موارد مقدار دبی اوج در روش‌ ماسکینگام غیرخطی نسبت به ماسکینگام خطی به داده‌های ثبت‌شده واقعی، نزدیک‌تر است. به‌عنوان نمونه، مقادیر معیار ارزیابی ناش-ساتکلیف به‌ترتیب در روش‌های ترسیمی خطی ماسکینگام، غیرخطی ماسکینگام و روش Solver روی داده‌های سیل‌های ویلسون 19/0، 35/0 و 96/0، وای 86/0، 95/0 و 97/0 و کارون 62/0، 98/0 و 99/0 حاصل گردید.