واکاوی دعوای تصرف عدوانی از منظر فقه و حقوق اسلامی
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری فقه و مبانی حقوق اسلامی، واحدقم، دانشگاه آزاد اسلامی، قم، ایران.
2 دانشیار گروه فقه و حقوق اسلامی، واحدقم، دانشگاه آزاد اسلامی، قم، ایران
3 استادیارگروه فقه و حقوق اسلامی، واحدقم، دانشگاه آزاد اسلامی، قم، ایران.
doi
10.22034/ejs.2024.435771.1664چکیده
زمینه و هدف: از آنجا که دعاوی تصرف در حقوق ایران ذاتاً جنبه مدنی دارد و از جمله دعاوی حقوقی محسوب میشود و هدف اصلی این دعاوی احقاق حق شخصی و حمایت از متصرف است. مواد و روشها: مقاله حاضر توصیفی- تحلیلی است. مواد و دادهها نیز کیفی است و از فیشبرداری در گردآوری مطالب و دادهها استفاده شده است. ملاحظات اخلاقی: در این مقاله، اصالت متون، صداقت و امانتداری رعایت شده است. یافتهها: یافتههای تحقیق حاکی از آن است که برای تحقق جرم تصرف عدوانی شرایطی وجود دارد که اثبات آن شرایط ضروری است. به طور کلی هر جرمی از سه رکن(قانونی، مادی و روانی) تشکیل می شود، لذا تصرفی نزد قانونگذار عدوانی است که دارای ارکان سه گانه مذکور باشد. نتیجه: برای اینکه جرمی واقع شود ارتکاب یک عمل مادی که از نظر قانونگذار برای آن مجازات تعیین شده کفایت نمیکند؛ بلکه منشأ این عمل مادی باید نیت و اراده مرتکب آن باشد و نتیجة منویات مرتکب به فعلیت رسیدن و ظهور عملی ارتکاب جرم باشد. این ارتباط میان عمل و مرتکب، رکن معنوی جرم را تشکیل میدهد. رکن معنوی جرم تصرف عدوانی امری درونی است که در قصد و اراده متصرف عدوانی متجلی میشود این روند از عناصر زیر تشکیل میشود: الف) علم مرتکب؛ ب) سوء نیت عام؛ ج) سوء نیت خاص.