تأسیس و توسعه‌‌ی مدارس بهایی مازندران در تاریخ معاصر ایران؛ فرایند و واکنش‌ها

نویسندگان

1 دانشیار گروه تاریخ، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران

2 دانشجوی دوره‌ی دکتری تاریخ دانشگاه آزاد واحد نور، نور، ایران

doi
10.22080/ssi.2022.23200.1986
چکیده

مازندران به‌‌عنوان یکی از کانون‌‌های اصلی جمعیتی و در عین حال هویتی- تاریخی بهائیت، مورد توجه ویژه‌‌ی رهبران بهایی قرار داشته است. جغرافیایی که بخش قابل توجهی از تاریخ و سرگذشت رهبران و پیروان و در نتیجه تعلقات جامعه‌‌ی بهایی در آن به وقوع پیوسته و به نوعی سرزمینی مقدس برای آنان محسوب می‌‌گردید. ایجاد و تأسیس نهادهای آموزشی و در رأس آن مدارس در نهایت اهتمام ازسوی محافل بهایی به‌‌طور اعم و در مازندران به‌‌طور اخص بوده است. ضمناً طولانی بودن دوره‌‌ی فعالیت مدارس بهایی مازندران و در قیاس با دیگر مدارس بهایی کشور، از دیگر وجوه متمایزه آن می‌‌باشد. لذا پژوهش با طرح این پرسش اساسی که تأسیس و توسعه‌‌ی مدارس بهایی مازندران در تاریخ معاصر ایران چه وضعیتی داشته است؟ به روش تاریخی و با رویکرد توصیفی-تحلیلی دریافته است که کانون‌‌های مهم جمعیتی بهائیت همچون ساری، بابل، بهنمیر و قائمشهر بیشترین مدارس بهایی را به خود اختصاص داده‌‌اند. ضمن آن که در دوره‌‌ی فعالیت طولانی‌‌مدت خود واکنش‌‌هایی را موجب گردیدند. بخشی از جامعه در این مقطع با توجه به جاذبه‌‌های آموزشی- مادی این‌‌گونه مدارس و شرایط روز بدان اقبال نشان داده و البته بخشی دیگر نسبت‌‌به آن نگاه انتقادی و گاهی مخالف داشته است که خود به نفوذ محافل بهایی و بالطبع اعمال ایدئولوژی فرقه‌‌ی بهایی در سیاستگذاری و اداره‌‌ی این‌‌گونه مدارس باز می‌‌گردد.