فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

خاک و گیاه در اکوسیستم­های طبیعی همواره در کنش متقابل با یکدیگر هستند. ساختار و ویژگی­های متفاوت گونه­های گیاهی یک منطقه در درازمدت بر متغیرهای محیطی به‌ویژه خاک تأثیر می­گذارد. این مطالعه با هدف بررسی تأثیر دو گونه بالشتکیAstragalus myriacanthus و Acantholimon spinosum بر برخی از ویژگی­های شیمیایی خاک در موقعیت­های مکانی متفاوت انجام شد. نمونه‌برداری خاک در اوایل پاییز 96 به صورت تصادفی با انتخاب 20 تکرار (10 پایه از هر یک از گونه­ها) از چهار موقعیت مکانی (لبه شیب رو به بالا، لبه شیب رو به پایین، مرکز و بیرون) در مراتع چنار ناز استان یزد انجام و در کل 80 نمونه خاک برداشت شد. سپس ویژگی­های شیمیایی خاک ازجمله pH، EC، ماده آلی کل، ماده آلی ذره­ای و نیتروژن کل اندازه‌گیری شدند. بررسی تأثیر حضور بوته­ها بر خصوصیات خاک نشان داد که پارامترهای ماده آلی (با میانگین %66/1)، نیتروژن کل (با میانگین %۲۲/۰)، هدایت الکتریکی (با میانگین  Ms/cm۹۷/۳۶۸) و ماده آلی ذره­ای (با میانگین ۲۸/۱%) در زیراشکوب بوته A. myriacanthus به‌طور معنی‌داری بیشتر از خاک بیرون اشکوب (به‌ترتیب با میانگین­های% ۹۲/0،% ۱۳/0، Ms/cm ۵/۱۳۹ و% ۵۸/۰) بود (0۵/۰P<). نیتروژن کل و ماده آلی ذره‌ای در ضلع بالایی نسبت به سه مکان نمونه‌برداری دیگر بیشترین مقدار را دارا بود. همچنین نتایج نشان داد که ماده آلی کل (با میانگین %۷۷/۱)، نیتروژن کل (با میانگین% ۲۳/۰)، هدایت الکتریکی (با میانگین Ms/cm 46/215) و اسیدیته خاک (با میانگین ۹۷/۷) زیر تاج پوشش  A. spinosumنسبت به خاک بیرون اختلاف معنی­داری نداشتند. در حالی‌که ماده آلی ذره­ای با میانگین% ۴۹/۱ دارای بیشترین مقدار زیر تاج پوشش نسبت به خاک بیرون و همچنین سایر اضلاع نمونه‌برداری بود. درمجموع این مطالعه نقش متفاوت گیاهان بالشتکی مختلف را بر ویژگی­های شیمیایی و کیفی خاک بیان کرد، به‌نحوی‌که با شناخت این نقش می­توان کمک شایانی به اصلاح، توسعه و حفظ رویشگاه­های آنها نمود.