پیش‌بینی میزان مسئولیت‌پذیری بر اساس هدفمندی در زندگی با نقش میانجی ذهنیت ساخت راه‌حل در دانشجویان (مطالعۀ موردی: دانشگاه محقق اردبیلی)

نویسندگان

1 گروه روان‌شناسی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

2 گروه روان‌شناسی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

3 گروه روان‌شناسی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

4 گروه روان‌شناسی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

5 گروه روان‌شناسی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

doi
10.22034/ciu.2025.56.27
چکیده

هدف: مسئولیت‌پذیری از عوامل کلیدی رشد جوامع انسانی و موفقیت تحصیلی و شغلی دانشجویان است. هدف از انجام این پژوهش، پیش‌بینی مسئولیت‌پذیری بر اساس هدفمندی در زندگی و نقش میانجی ذهنیت ساخت راه حل در دانشجویان بود. روش: روش پژوهش حاضر، توصیفی- همبستگی بود. جامعۀ آماری پژوهش، شامل دانشجویان دانشگاه محقق اردبیلی در سال تحصیلی 04-1403 بود و نمونۀ 258 نفره با روش خوشه‌ای انتخاب شد. داده‌ها با پرسشنامه‌های مسئولیت‌پذیری کالیفرنیا(1987)، هدف در زندگی کرامباف و ماهولیک(1969) و ذهنیت ساخت راه حل(جردن و همکاران، 2010) جمع‌آوری شد. تحلیل داده‌ها با همبستگی پیرسون و تحلیل مسیر در نرم‌افزارهای اس.پی.اس.اس نسخۀ 27 و آموس نسخۀ 24 انجام شد. یافته‌ها: نتایج نشان داد رابطۀ مستقیم بین هدفمندی در زندگی و ذهنیت ساخت راه حل، مثبت و معنادار است؛ اما رابطۀ معناداری بین هدفمندی و مسئولیت‌پذیری مشاهده نشد(01/0>p). همچنین، مدل رابطۀ بین ذهنیت ساخت راه حل و مسئولیت‌پذیری معنادار نبود. ضریب مسیر غیر مستقیم هدفمندی و مسئولیت‌پذیری از طریق ذهنیت ساخت راه حل نیز معنادار نبود. نتیجه‌گیری: هدفمندی با ذهنیت ساخت راه حل، ارتباط مستقیم دارد؛ اما پیش‌بینی‌کنندۀ مسئولیت‌پذیری نیست. پیشنهاد می‌شود پژوهشهای آینده، سایر متغیّرهای پیش‌بینی‌کنندۀ مسئولیت‌پذیری را بررسی و متولیان آموزش عالی به تقویت ذهنیت ساخت راه حل برای هدفمند کردن زندگی دانشجویان توجه کنند.