فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

استفاده از مواد نگهدارنده طبیعی مانند اسانس‌های گیاهی، رویکردی سالم و سازگار با محیط زیست است که جایگزین مناسبی برای افزودنی‌های شیمیایی محسوب می‌شود و به حفظ سلامت مصرف‌کنندگان کمک می‌کند. اﮐﺎﻟﯿﭙﺘﻮس یا گیاه صمغ آبی با ﻧﺎم ﻋﻠﻤﯽ Eucalyptus globulus متعلق به ﺧﺎﻧﻮاده ﻣﯿﺮﺗﺎﺳﻪ اﺳﺖ. این مطالعه با هدف شناسایی ترکیبات شیمیایی و ارزیابی فعالیت ضد باکتریایی اسانس اکالیپتوس بر تعدادی از میکروارگانیسم‌های بیماری‌زا در شرایط آزمایشگاهی انجام شد. در این پژوهش ترکیبات شیمیایی اسانس اکالیپتوس با دستگاه GC-MS شناسایی شد. سپس تأثیر غلظت­های مختلف اسانس (صفر، 2، 4 و 6 میکرولیتر در لیتر)  بر برخی باکتری­های بیماری­زا و خصوصیات میکروبی نمونه­های دوغ  طی مدت 45 روز نگهداری  مورد بررسی قرار گرفت. نتایج آنالیز GC-MS نشان داد که 1،8- سینئول (6/48%) و آلفا -پینن (86/23%) ﺑﻴﺸﺘﺮﻳﻦ درﺻﺪ ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت اسانس را ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻣﻲ­دﻫﻨﺪ. با افزودن 6 میکرولیتر در لیتر اسانس اکالیپتوس در دوغ، هیچ گونه رشد کپک و مخمر در تمام مدت نگهداری مشاهده نشد و نمونه حاوی 4 میکرولیتر در لیتر اسانس نیز در پایان مدن نگهداری حاوی تعداد قابل قبول کپک و مخمر بود. همچنین اسانس اکالیپتوس باعث کاهش شمارش کلی میکروارگانیسم­ها گردید. براساس نتایج این تحقیق، باکتری­های گرم منفی نسبت به اسانس گیاهی مقاوم­تر از باکتری­های گرم مثبت بودند و سالمونلا تیفی در روش دیسک به عنوان مقاوم­ترین و باسیلوس سرئوس به عنوان حساس­ترین باکتری شناخته شد. نتایج این پژوهش نشان داد اسانس اکالیپتوس دارای فعالیت ضدمیکروبی مناسبی در برابر سویه­های بیماری­زا می­باشد. بنابراین، با به­کارگیری این اسانس در تولید دوغ، علاوه بر افزایش قابلیت نگهداری محصول، می­توان دوغی با خواص دارویی مناسب تولید نمود. درهرحال به­منظور کاربرد مطمئن اسانس اکالیپتوس در فرمولاسیون مواد غذایی نظیر دوغ، انجام مطالعات بیشتر ضروری است.