تبیین روابط فرهنگ و جو دانشگاهی ایران با نگرش به ازدواج‌های دوره دانشجویی

نویسندگان

1 استادیار، گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم تربیتی وروانشناسی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران.

2 استادیار، گروه نوآوری آموزشی و درسی، موسسه پژوهش و برنامه ریزی آموزش عالی، تهران، ایران.

doi
10.22034/ciu.2025.56.105
چکیده

هدف: پژوهش حاضر با هدف تبیین روابط فرهنگ و جوّ دانشگاهی ایران با نگرش به ازدواجهای دورۀ دانشجویی انجام شده است. روش: این پژوهش کاربردی، بر اساس رویکرد کمّی و روش توصیفی- همبستگی از نوع معادلات ساختاری انجام شده است. جامعۀ آماری پژوهش حاضر را دانشجویان دانشگاه سمنان در سال تحصیلی 4-1403 تشکیل می‌دادند که به صورت تصادفی طبقه‌ای، 324 نفر از آنان مورد مطالعه قرار گرفتند. برای جمع‌آوری داده‌ها از پرسشنامه‌های استاندارد فرهنگ دانشگاهی و جوّ دانشگاهی و برای سنجش نگرش دانشجویان نسبت به ازدواجهای دورۀ دانشجویی از پرسشنامۀ رغبت‌سنج ازدواج نسخۀ دانشجویی استفاده شده است. روایی و پایایی پرسشنامه‌های مذکور تأیید شد. برای تجزیه و تحلیل داده‌ها از روشهای آمار توصیفی و استنباطی و مدل معادلات ساختاری استفاده شد. تجزیه و تحلیل داده‌ها با استفاده از نرم‌افزارهای اس.پی.اس.اس-24 و اسمارت پی.ال.اس-4 انجام شد. یافته‌ها: میانگین متغیّرهای پژوهش، کمتر از حد متوسط و خرده‌مقیاسهای هنجارهای دانشگاه، ارتباطات و موانع ازدواج، بیشتر از حد متوسط بودند. افزون بر این، فرهنگ و جوّ دانشجویی با نگرش به ازدواجهای دورۀ دانشجویی رابطۀ مستقیم و معناداری دارد. همچنین فرهنگ دانشگاهی به واسطۀ جوّ دانشگاهی با ضریب اثر غیر مستقیم 142/0 بر نگرش به ازدواج در دورۀ دانشجویی تأثیر مثبت و معناداری دارد. نتیجه‌گیری: نگرش به ازدواج دانشجویان به عنوان کنشگران گذار از ارزشهای سنّتی به ارزشهای مدرن و پست‌مدرن، تحت تأثیر فرهنگ و جوّ دانشگاهی قرار گرفته، به سوی ارزشهایی حرکت خواهند کرد که بر عقل، آزادی فردی و تنوع تأکید دارند و خودشان نقش فعالی در این روند خواهند داشت.