تغییرات در تنوع قارچ‌های میکوریزی آربسکولار و همزیستی آنها تحت تاثیر سطوح مختلف چرا در مراتع

نویسندگان

1 دانشیار پژوهش، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران

2 ستادیار، گروه مدیریت مناطق خشک، دانشکده کویر شناسی، دانشگاه سمنان، سمنان ،ایران

3 دانشجوی دکتری بیابانزدایی، دانشکده کویر شناسی، دانشگاه سمنان، سمنان، ایران

4 استادیار، گروه جنگلداری مناطق خشک، دانشکده کویر شناسی، دانشگاه سمنان، سمنان، ایران

5 گروه صنعت و محیط زیست، موسسه ملی مهندسی ژنتیک و بیوتکنولوژی، تهران، ایران

doi
10.22092/ijrdr.2020.123140
چکیده

با وجود  اهمیت قارچ­های میکوریزی آربسکولار (AMF) در رشد و استقرار گیاهان، تحقیقات درخصوص آنها در ایران هنوز در دوره ابتدایی خود است. این تحقیق به منظور بررسی تأثیر شدت چرا بر تنوع و جمعیت قارچ­های میکوریزی و رابطه­ی آن با جذب فسفر انجام شد. سه نوع مرتع با شدت چرای متفاوت شامل بدون چرا، چرای مدیریت شده و چرای سنگین درنظر گرفته شد. بعد از نمونه‏برداری از خاک اطراف ریزوسفر گونه‏های گیاهی غالب، نمونه‏های خاک به آزمایشگاه منتقل و مورد آنالیز قرار گرفتند. نتایج این تحقیق تفاوت‏های معنی­داری در تنوع گونه­ای AMF در سایت­های متفاوت نشان می­دهد که بیشترین درصد فراوانی مربوط به گونه­ی Septoglomusconstrictumشناسایی شده در منطقه تحت چرای سنگین (2/42%) است. همچنین چرا باعث تغییرات در درصد همزیستی میکوریزی شده است و دارای همبستگی مستقیمی بودند که همین می­تواند شاهدی بر کم شدن تنوع AMF شود چرا که با وجود اسپورهای درون خاک هر گونه­ گیاهی فقط می­تواند با گونه­های مشخصی از AMF رابطه برقرار کند. می­توان گفت چرای متناسب نمی­تواند عاملی منفی بر جمعیت و تنوع گونه­ای AMF باشد چرا که شاخص­های تنوع گونه‏ای در منطقه­ی تحت چرای مدیریت شده حالتی پایدار داشته است و می­توان با مدیریت مناسب سیستم چرایی و جلوگیری از چرای زودرس و بیش از حد از اثرات مخرب آن جلوگیری کرد.