مدلسازی تابآوری شهری با تأکید بر مخاطرات طبیعیمطالعه موردی: شهرستان لنگرود
نویسندگان
1 دانشگاه پیام نور
2 دانشگاه یزد
3 دانشگاه تهران
doi
10.22034/jsc.2025.522140.1845چکیده
شهرستان لنگرود با موقعیت جغرافیایی خاص خود، در معرض خطراتی همچون زلزله، سیلاب و ناپایداریهای اقلیمی قرار دارد. ساختوسازهای نامنظم، رشد سریع جمعیت، و ضعف در ساختارهای حکمرانی موجب شدهاند تا تابآوری این منطقه در برابر بحرانها با چالشهای جدی روبهرو باشد. نیاز به چارچوبی علمی و چندبعدی برای سنجش و تحلیل وضعیت موجود، از مهمترین دغدغههای برنامهریزان شهری است. این پژوهش با رویکردی تحلیلی و تمرکز بر ابعاد پنجگانه تابآوری شهری، تلاش دارد تا وضعیت شهرستان لنگرود را در برابر مخاطرات طبیعی مورد ارزیابی قرار داده، نقاط ضعف و قوت آن را شناسایی نموده و راهبردهایی اجرایی برای بهبود انسجام ساختاری و ارتقای تابآوری پیشنهاد کند. تحقیق حاضر از نوع کاربردی و توصیفی – تحلیلی بوده و از ابزارهایی مانند پرسشنامه معتبر، آزمون تی تک نمونهای، رگرسیون چندگانه و مدل معادلات ساختاری ( SEM ) بهره برده است. جامعه آماری شامل ۳۸۸ نفر از شهروندان بالای ۱۸ سال بوده که با روش نمونهگیری تصادفی طبقهای انتخاب شدند. تحلیل دادهها با استفاده از نرمافزارهای SPSS و SmartPLS انجام گرفت. نتایج نشان دادند که ابعاد نهادی، زیرساختی و برنامهریزی از سطح نسبتاً مناسبی برخوردارند، اما در ابعاد اجتماعی و اقتصادی، شاخصهایی نظیر مشارکت مردمی، آگاهی نسبت به بحران و پایداری معیشتی نیازمند بهبود جدی هستند. همچنین روابط علی میان ابعاد تابآوری نشان دادند که سیاستگذاری یکپارچه و مشارکتی میتواند به ارتقای وضعیت شهر کمک کند. ارتقای تابآوری شهری در لنگرود مستلزم تقویت ظرفیتهای نهادی، توسعه آموزشهای بحران، افزایش شفافیت مدیریتی و طراحی ساختارهایی مشارکت محور است که منجر به توسعه پایدار و ایمنی بلندمدت شهری شوند .
