انحراف زاویه‌ای ذرات ثانویه باردار در بهمن‌های گسترده هوایی 1014 تا 1016 الکترون ولتی: محدودیت‌هایی در کاربرد هودوسکوپ‌ها

نویسندگان

1 دانشگاه بین‌المللی امام خمینی قزوین

doi
چکیده

  هر پرتوی گاما یا پرتو کیهانی پرانرژی در هنگام ورود به جوّ زمین انبوهی از ذرّات ثانویه تولید می‌کند که به آن بهمن هوایی گسترده می‌گویند. روش متداول مشاهده این پرتوها، آشکارسازی جبهه ذرات ثانویه بهمن است. یکی از مشخّصه‌های بهمن که با این روش اندازه‌گیری می‌شود، جهت ورود پرتو اولیه مولّد بهمن است که به آن جهت بهمن هم گفته می‌شود. حرکت ذرّات ثانویه بهمن هوایی لزوماً در جهت پرتو اوّلیه نخواهد بود. توزیع زاویه انحراف این ذرّات نسبت به جهت بهمن در این مقاله مورد بررسی قرار گرفته است. الکترون‌ها و مویون‌های ثانویه بهمن‌های ناشی از فوتون‌های گاما و پروتون‌هایی با انرژی 1014 ، 1015 و 1016 الکترون ولت در این کار بررسی شدند. توزیع زوایای انحراف این ذرّات گستردگی قابل توجهی از مرتبه چند ده درجه دارد. با اعمال حد پایین انرژی برای این ذرّات، مشاهده شد که پهنای توزیع زوایای انحراف با افزایش انرژی ذرات کاهش می‌یابد. همچنین بستگی پهنای توزیع زوایای انحراف به انرژی و زاویه سمت الرأسی بهمن، و فاصله از مرکز بهمن بررسی شد. نتایج این مطالعه، محدودیت‌های کاربرد ابزارهای مسیریاب ذرّات (هودوسکوپ‌ها) در رصدهای بهمن‌های هوایی را نشان می‌دهد.