فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

استحصال آب باران یک تکنیک مدیریتی با نتایج مثبت متعدد است که برای تأمین آب مورد نیاز دام در مراتع مورد استفاده قرار ­گیرد. در این پژوهش مناطق مناسب برای احداث سامانه­های استحصال آب باران با استفاده از تجزیه‌وتحلیل چند معیاره (MCE) و مدل هیدرولوژیکی (HM) در محیط سامانه اطلاعات جغرافیایی (GIS) در زیست‌بوم عشایری آب بهاره در حدفاصل شهرستان­های بهمئی و لنده واقع در استان کهگیلویه و بویراحمد شناسایی گردید. برای این منظور نقشه معیارهای مناسب برای شناسایی مناطق استحصال آب باران شامل شیب، جنس سنگ، کاربری اراضی و پوشش زمین، ارتفاع رواناب و تراکم زهکشی در محیط سامانه اطلاعات جغرافیایی تهیه شد. بعد از طبقه­بندی نقشه شایستگی هر معیار، نقشه­های طبقه­بندی شده معیارها در محیط سامانه اطلاعات جغرافیایی رویهم­گذاری گردید و مناطق مناسب برای استحصال آب باران شناسایی شد. نتایج نشان داد که از لحاظ هریک از پارامترهای انتخاب شده به‌جز شیب، حدود 30 تا 50 درصد منطقه آب بهاره شایستگی مناسبی برای احداث سامانه­های استحصال آب باران دارد. به دلیل کوهستانی بودن منطقه، پارامتر شیب محدودیت اصلی برای احداث سامانه­های استحصال آب باران است. بر اساس تجزیه‌وتحلیل ترکیبی همه معیارهای انتخاب شده، حدود 25 درصد از سامان عرفی آب بهاره شایستگی مناسبی برای احداث سامانه­های استحصال آب باران به‌ویژه چاله­ها و حوضچه­ها، حوضه­های رخنمون­های سنگی، آبخیزهای جاده­ای شکل و سدهای اصلاحی دارد که از این طریق می­توان آب مورد نیاز دام منطقه را در دوره خشکی بین بارندگی­ها تأمین کرد. با توجه به تعداد حدود 4000 رأس بز و گوسفند در 5 روستا در منطقه سامان عرفی آب بهاره، با فرض نیاز روزانه هر رأس دام به 4 لیتر آب و دوره خشکی 30 روزه بین بارندگی­های اصلی، مجموع مساحت آبگیر سامانه استحصال آب برای تأمین آب مورد نیاز دام­ها برای یک باران 25 میلی­متری، حدود 4/2 هکتار است.