فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

این پژوهش به بررسی کارایی روش‌های مختلف استخراج مواد مؤثره از گیاه چای ترش (Hibiscus sabdariffa)، با تمرکز بر تکنیک اسمز و به‌کارگیری پیش‌تیمار فراصوت پرداخته است. چای ترش که به دلیل محتوای بالای آنتوسیانین، فلاونوئیدها و ترکیبات فنلی دارای خواص آنتی‌اکسیدانی، ضدباکتری و کاهنده فشار خون است، به‌عنوان منبعی غنی از ترکیبات مفید دارویی و غذایی شناخته می‌شود. در این مطالعه، از کاسبرگ‌های تازه چای ترش برای استخراج استفاده شد و تأثیر غلظت‌های مختلف محلول‌های اسمزی و پیش‌تیمار فراصوت بر میزان استخراج ترکیبات مورد بررسی قرار گرفت. نتایج حاکی از آن است که ترکیب روش اسمز با پیش‌تیمار فراصوت و حلال اتانول به طور معنی‌داری بازدهی استخراج ترکیبات فنلی و فلاونوئیدی را افزایش می‌دهد. بیشترین مقدار این ترکیبات در تیمار EO50S، شامل محلول اسمزی 50 درصد ساکارز و 10 درصد اتانول به همراه فراصوت، به دست آمد. این روش به دلیل حفظ خواص آنتی‌اکسیدانی مواد استخراج‌شده، به‌ویژه در مقایسه با روش‌های استخراج مرسوم، عملکرد بهتری نشان داد. همچنین، نتایج تجزیه به مولفه‌های اصلی نشان داد که روش‌های EO50S، EO40S و O40S از بیشترین بازدهی در استخراج مواد مؤثره گیاهی برخوردارند. در مجموع، یافته‌های این تحقیق نشان می‌دهد که روش اسمز با ترکیب فراصوت روشی کارآمد و دوستدار محیط‌زیست برای استخراج مواد مؤثره چای ترش است و می‌تواند در صنایع دارویی و غذایی برای استخراج ترکیبات مفید گیاهان دارویی به کار گرفته شود.