بهینه سازی شرایط واکنش تولید نشاسته گندم فسفریله به منظور استفاده در فرمولاسیون کنسروها

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری گروه علوم و مهندسی صنایع غذایی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی، مشهد، ایر ان.

2 استادیار، گروه پژوهشی فراوری مواد غذایی، پژوهشکده علوم و فناوری مواد غذایی جهاد دانشگاهی خراسان رضوی، مشهد، ایران.

3 دانشیار، گروه پژوهشی فراوری مواد غذایی، پژوهشکده علوم و فناوری مواد غذایی جهاد دانشگاهی خراسان رضوی، مشهد، ایران.

4 مربی، گروه پژوهشی فراوری مواد غذایی، پژوهشکده علوم و فناوری مواد غذایی جهاد دانشگاهی خراسان رضوی، مشهد، ایر ان

5 استادیار، گروه پژوهشی فراوری مواد غذایی، پژوهشکده علوم و فناوری مواد غذایی جهاد دانشگاهی خراسان رضوی، مشهد، ایران.

doi
10.22034/FSCT.22.159.65
چکیده

گندم یکی از محصولات زراعی اصلی ایران است که بخش اعظم این غله از نشاسته و پروتئین تشکیل شده است. استفاده گسترده از نشاسته به دلیل قیمت مناسب، ایمنی بالا و قابلیت زیست تخریب پذیری، در صنایع مختلف امکانات بسیاری را فراهم می‌کند. با این حال، نشاسته طبیعی به دلیل محدودیت هایی مانند نامحلول بودن در آب سرد و عدم تحمل گرما برای کاربردهای صنعتی مختلف نیاز به اصلاح دارد. از این رو، اصلاح نشاسته گندم به منظور بهبود ویژگی‌ها و کاهش وابستگی به واردات نشاسته‌های اصلاح شده ضروری است. اصلاح شیمیایی یکی از تکنیک‌های اصلاح نشاسته است که بیشترین کارایی را از خود نشان داده است، اما با دغدغه‌هایی نظیر آلودگی محیط زیست و هزینه‌های بالای مواد شیمیایی همراه است. در این مطالعه شرایط واکنش تولید نشاسته فسفریله با اکسی کلراید (Pocl3) با استفاده از سه متغییر مستقل pH(5/9، 5/10 و 5/11)، دما (25، 35 و 45 درجه سانتی گراد) و غلظت واکنشگر (03/0، 075/0 و 12/0 درصد)، بهینه­سازی شد. با توجه به نتایج آزمون های فیزیکوشیمیایی ملاک بهینه­سازی نشاسته مورد استفاده در محصولات کنسروی با شاخص تورم و حلالیت بالاتر، شفافیت بالا خمیر، سینرسیس کمتر ژل و پایداری انجماد–ذوب بالاتر انتخاب گردید سپس آزمون های تکمیلی به منظور بررسی خصوصیات ساختاری، حرارتی و خمیری شدن بر نمونه نشاسته انتخاب شده و طبیعی انجام شد؛ نتایج نشان داد که فسفریلاسیون از طریق بهبود ویژگی بافتی، ایجاد ویسکوزیته بالاتر و افزایش تحمل گرما، نشاسته اصلاح شده حاصل را برای استفاده در فرمولاسیون محصولات کنسروی مناسب ساخت.