فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در این مقاله به برآورد الگوی عوامل مؤثر بر توزیع در آمد در ایران با استفاده از اطلاعات موجود برای سالهای 1370-1350 می پردازیم. برای این منظور ابتدا با برآورد الگو بر اساس شاخص توزیع درآمد ، سطح نابرابری اقتصادی در سالهای مورد مطالعه محاسبه شده است.نتایج بدست آمده نشان می دهد که در سال 1361 سطح نابرابری با ضریب جینی 55/0 در بالا ترین سطح و با ضریب جینی 41/0 در سال 1369 در پایین ترین سطح در دوره مورد مطالعه بوده است. در بررسی شدت و جهت عوامل مؤثر بر توزیع درآمد معلوم شده است که هر 1% افزایش در نسبت اشتغال ، حدود 1/3 در صد از سطح نابرابری می کاهد. در همین راستا در اثر 1% افزایش در بهره وری نیروی کار حدود 57/0 در صد از سطح نابرابری اقتصادی کم می شود.از طرف دیگر ، هزینه های دولتی برای هر خانوار ، تورم ( رشد شاخص قیمت مصرف کننده) ، سهم درآمد های شخصی از تولید ناخالص داخلی وکل درآمد های مالیاتی دریافتی از هر خانوار ، با یک وقفه زمانی ، اثر افزایشی یر سطح نابرابری داشته است.نتایج نشان می دهد که در اثر 1% افزایش در هزینه های دولتی برای هر خانوار ، ترکیب هزینه ها چنان بوده است که بجای کاهش سطح نابرابری ، حدود 36/0 در صد به آن افزوده شده است. همچنین در ازای 1% افزایش در تورم ، سهم درآمد شخصی و کل مالیاتهای در یافتی از هر خانوار ، به ترتیب حدود 60/0 دز صد و 37/0 در صد و 81/0 در صد به سطح نابرابری در سال بعد اضافه می کنند. بنابراین ، نظام مالیاتی ویا نظام جمع آوری مالیاتها چنان بوده است که بجای کاهش نابرابری اقتصادی ، در جهت افزایش آن عمل نموده است. دراین راستا اثر مالیاتهای مستقیم و غیر مستقیم با اثر کل مالیاتها هم جهت بوده است.