واکاوی اخلاق اجتماعی در نهاد خانواده (مطالعهی موردی: فیلم سینمایی طلا و مس)
نویسندگان
1 کارشناس ارشد مطالعات فرهنگی و رسانه، دانشگاه تهران
2 دانشیار دانشگاه تهران
doi
چکیده
جامعهی ما طی دو دههی گذشته تغییرات چشمگیری را در حوزههای فرهنگی و مسائل اخلاقی از سر گذرانده است. تعارضها و چالشهای سیاسی بین احزاب سیاسی (اصلاحگران و اصولگرایان) به غفلت از اخلاق اجتماعی، بهویژه در نهاد خانواده، منجر شد. در حقیقت، چالشها برای دستیابی به قدرت سیاسی بیشتر، بین احزاب و مسئولان سیاسی، به غفلت از اخلاق اجتماعی در کل جامعه انجامید. این مقاله در صدد است تا بازنمایی اخلاق اجتماعی را در فیلم طلا و مس، فیلمی از همایون اسعدیان، از طریق تحلیل روایت، تحلیل کند. طلا و مس که حلقهی سوم از یک تریلوژی (سهگانه) مشهور سینمای ایران (مارمولک و زیر نور ماه دو فیلم دیگر این سهگانهاند) است، به زندگی دینی و نقش اجتماعی روحانیون جوان میپردازد. فیلم در زندگی یک طلبهی جوان و روابطش با همسر و مردم کوچه و بازار رسوخ میکند تا چهرهی حقیقی اخلاق را به تصویر بکشد. رضا، طلبهی جوان فیلم، در پی آموختن درس اخلاق از یک استاد روحانی پیر در مدرسهی دینی است؛ اما بهزودی در مییابد که نمیتوان اخلاق واقعی را در کتابها جست. قواعد اخلاقی سادهاند و تنها میتوان آنها را از خلال موقعیتهای روزمره دریافت.