فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

حوضه طارم در پهنه ساختاری البرز غربی با روند کلی شمال‌غرب- جنوب‌شرق واقع است. این حوضه در اثر فاز کششی بعد از برخورد ایران مرکزی با بلوک اوراسیا و تشکیل رشته کوه البرز شکل گرفته است. در این پژوهش که با هدف شناسایی و معرفی دقیق ساختارها و تحلیل هندسی و جنبشی گسل‌ها و چین‌خوردگی‌ها به منظور تکمیل پیشینه زمین‌ساخت بخش شرقی حوضه طارم صورت گرفت، مشخص شد که کشش تشکیل دهنده حوضه طارم که بر اساس مطالعات از قبل صورت گرفته از اواخر الیگوسن شروع شده است تا اوایل نئوژن ادامه داشته و نتیجه این کشش تشکیل ساختارهای گسلی نرمال با روند شمال‌غربی در منطقه است. از اواسط نئوژن تا عهد حاضر فشارش حاصل از برخورد صفحه عربی و در ادامه چرخش ساعتگرد بلوک کاسپین دو فاز لغزشی-فشارشی را در البرز غربی ایجاد کرده است. این فازهای لغزشی-فشارشی، یکی با راستای فشارش شمال‌غرب و مولفه امتداد‌لغزی راست‌بر (در زمان پلیوسن) و دیگری با راستای فشارش شمال‌شرق و مولفه امتداد‌لغزی چپ‌بر (در زمان پلیستوسن تا عهد حاضر)، به ترتیب سبب ایجاد چین‌خوردگی‌های با روند محوری شمال‌شرق و چین‌های با روند محوری شمال‌-شمال‌غرب همراه با گسل‌های نرمال با روند شرقی-غربی در لایه‌های نئوژن منطقه شده است. همچنین ساختارهای گسلی نرمال با روند شما‌ل‌شرق و چین‌خوردگی‌ها با روند محوری شرقی-غربی مشاهده شده در منطقه، نشان دهنده تاثیر گسل پی‌سنگی سپیدرود با روند شما‌ل‌شرقی و حرکت چپ‌بر است که در جنوب سد منجیل نیز ادامه دارد.