اثر گرد و غبار بر برخی از صفات مورفولوژیکی و فیزیولوژیکی دو گونه Bromus tomentellus و Medicago sativa

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد مرتع‌داری، دانشکده منابع طبیعی و علوم دریایی تربیت مدرس، ایران

2 استادیار، گروه مرتع‌داری، دانشکده منابع طبیعی و علوم دریایی تربیت مدرس، ایران

3 استادیار، بخش تحقیقات منابع طبیعی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی مازندران، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، ساری، ایران

doi
10.22092/ijrdr.2019.119338
چکیده

در سال‌های اخیر، گرد و غبار تأثیر قابل توجهی بر برخی از خصوصیات‌ مورفولوژیکی و فیزیولوژیکی گونه‌های گیاهی داشته است. در این تحقیق اثر گرد و غبار شبیه‌سازی شده بر خصوصیات مورفولوژیکی مانند ارتفاع، سطح ویژه برگ، زی‌توده اندام هوایی و زمینی، طول و حجم ریشه و خصوصیات فیزیولوژیکی مانند کلروفیل، تبادلات گازی و نشت الکترولیت در دو گونه  Bromus tomentellusو Medicago sativa بررسی شد. در گونه B. tomentellus گرد و غبار باعث افزایش ارتفاع شد. ولی در گونه M. sativa گرد و غبار بر ارتفاع گیاه تأثیر معنی‌داری نداشت. سطح ویژه برگ و زی‌توده هوایی تحت تأثیر گرد و غبار قرار نگرفت. زی‌توده زیرزمینی در گونه  M. sativaافزایش یافت ولی در  B. tomentellusبین گونه شاهد و تیمار اختلاف معنی‌داری مشاهده نشد. در گونه M. sativa حجم ریشه و طول ریشه افزایش یافت. در گونه B. tomentellusحجم ریشه افزایش ولی در طول ریشه اختلاف معنی‌داری مشاهده نشد. در هر دو گونه مورد بررسی، گرد و غبار بر کلروفیل تأثیر معنی‌داری نداشت ولی فتوسنتز و هدایت روزنه‌ای کاهش یافت. تعرق نیز در گونه M. sativa کاهش پیدا کرد ولی بر گونه B. tomentellus اثر معنی‌داری نداشت.به‌صورت کلی گرد و غبار به‌ویژه برای گونه لگوم فعالیت‌های فیزیولوژیک را محدود نموده و گیاه با افزایش زی‌توده زیرزمینی با شرایط تنش سازگار گردید.