فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

این مطالعه با هدف شناسایی عوامل مؤثر بر مشارکت دامداران مرتع‌دار در عملیات حفاظتی طرح‌های مرتع‌داری استان فارس انجام شد. برای این منظور با توجه به شرایط آب و هوایی، پوشش گیاهی و تعداد طرح‌های مرتع‌داری اجرا شده و بر اساس روش نمونه‌گیری تصادفی طبقه‌بندی شده، 89 طرح‌ مرتع‌داری انتخاب گردید. سپس با توجه پرسشنامه‌های طراحی شده با 267 بهره‌بردار فعال (10 تا 100 درصد بهره‌برداران با توجه به تعداد بهره‌برداران هر طرح) در مراتع در نیمه دوم سال 1393 و بهار سال 1394 مصاحبه و داده‌های لازم جمع‌آوری شد. مدل‌ رگرسیون پواسون و روش شبه برآورد حداکثر درستنمایی برای شناسایی عوامل مؤثر بر مشارکت مرتع‌داران در عملیات حفاظتی طرح‌های مرتع‌داری استفاده شد. براساس نتایج تأثیر متغیرهایی مانند تجربه‌ی بهره‌برداران و تعداد دامداران عضو هر طرح مرتع‌داری بر میزان مشارکت آن‌ها در عملیات حفاظتی طرح‌های مرتع‌داری منفی و در سطح یک درصد معنی‌دار بوده‌است. متغیرهایی مانند سطح تحصیلات رسمی، تعداد افراد شاغل خانوار در بخش کشاورزری و ارتباط با اداره‌های منابع طبیعی و تشکل‌های مربوطه دارای رابطه مثبت با مشارکت در عملیات حفاظتی طرح‌های مرتع‌داری می‌باشند، اما این رابطه معنی‌دار نبوده‌است. تأثیر متغیرهایی مانند میزان اطلاعات دریافتی بهره‌برداران بعد از شروع فعالیت در طرح‌های مرتع‌داری، مدت زمان استفاده از مراتع برای چرای دام، مقدار اراضی مرتعی هر مرتع‌دار در قالب طرح و تعداد گوسفند و بز داشتی بر میزان مشارکت آن‌ها در عملیات حفاظتی مثبت و در سطح یک درصد معنی‌دار بوده‌است. براین اساس لازم است با ترکیب دانش محلی و علمی اهمیت برنامه‌ها و عملیات حفاظتی را برای بهره‌برداران بیان کرد. و با توانمند نمودن بهره‌برداران و فراهم نمودن زمینه‌ی سرمایه‌گذاری در فعالیت‌های تکمیلی مناسب، امکان مشارکت بیشتر آن‌ها در عملیات حفاظتی و استفاده از خدمات مراتع و معیشت پایدار را فراهم نمود.