تحلیل ‌مضمون ضرورت تشکیل و توسعه بسیج، راهبرد دفاع همه‌جانبه در اندیشه‌ دفاعی امام‌ خمینی (ره)

نویسندگان

1 دانشجو دکتری علوم دفاعی راهبردی، دانشکده دفاع ملی، دانشگاه عالی دفاع ملی، تهران، ایران

2 استاد دانشگاه عالی دفاع ملی،دکتری جغرافیا سیاسی،دانشگاه عالی دفاع ملی،تهران،ایران

3 عضو هیئت علمی دانشگاه امام حسین، دانشجو دکتری امنیت ملی،دانشکده امنیت ملی، دانشگاه عالی دفاع ملی،تهران،ایران

4 دکتری مدیریت نظامی راهبردی،دانشکده دفاع ملی،دانشگاه عالی دفاع ملی،تهران،ایران

doi
چکیده

نظر به اهداف متعالی مکتب حیات‌بخش اسلام، جایگاه انقلاب اسلامی در معادلات ژئواستراتژی و ساختار ژئوپلیتیکی جهان، فرصت‌ها و تهدیدات در محیط خارجی، ضعف‌ها و قوت‌ها در محیط داخلی، ظهور بازیگرانی با پیچیدگی رفتار در صحنه­ها، تأثیر انقلاب اسلامی بر بیداری جهانی و تأکید مضاعف چشم‌انداز انقلاب اسلامی بر تشکیل و توسعه نهادی با قدرت دفاع همه‌جانبه؛ امام خمینی(ره) در مناسبت‌های مختلف پس از پیروزی انقلاب با موشکافی ابعاد و زوایای آشکار و پنهان تهدیدات، راهبردهای نظام و چشم‌انداز انقلاب اسلامی، ضرورت تشکیل و توسعه نهاد مقدس بسیج را به‌عنوان راهبرد دفاع همه‌جانبه ترسیم نمودند. درنتیجه این پژوهش با هدف تعیین ضرورت تشکیل و توسعه بسیج در اندیشه دفاعی امام خمینی(ره) انجام شده ‌است. در پژوهش حاضر که با رویکرد کیفی انجام گرفته، با استفاده از روش تحلیل مضمون، ‌پنج مضمون عمق‌بخشی ‌داخلی، عمق‌بخشی ‌خارجی، مقابله با تهدیدات ‌نرم، تهدیدات نیمه‎‌سخت و تهدیدات سخت به‌عنوان مضامین فراگیر ضرورت تشکیل و توسعه بسیج، راهبرد دفاع همه‌جانبه تحت عنوان یافته‌ها تعیین گردید. نظر به عملکرد نهاد مقدس بسیج طی چهار دهه گذشته و انتظارات متصور امنیتی در ابعاد مختلف از راهبرد دفاع همه‌جانبه، امنیت پایدار با رویکردهای اعتقادی، اقتصادی، اجتماعی، سیاسی، فرهنگی برای نظام ‌اسلامی محقق خواهد شد که در مبحث نتیجه‌گیری به آن اشاره شده ‌است.