اثرات نامتقارن نوسان‏ های ارزی بر قیمت نهاده‏ های زیربخش طیور در ایران

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری اقتصاد کشاورزی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران.

2 استادیار گروه اقتصاد کشاورزی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران.

3 نویسنده مسئول و استادیار گروه اقتصاد کشاورزی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران.

doi
10.30490/aead.2022.342124.1206
چکیده

قیمت نهاده‏ها از اصلی­ترین مؤلفه‏ های تعیین قیمت گوشت طیور بوده و شناسایی عوامل موثر بر آن از مسائل مهم پیش روی دولت­هاست. بر این اساس، مطالعه حاضر با هدف شناسایی ارتباط بین قیمت نهاده­ های مورد استفاده در زیربخش طیور و نوسان‏های نرخ ارز در ایران انجام گرفت. بدین منظور، از رهیافت خودرگرسیو با وقفه ­های گسترده غیرخطی (NARDL) و داده­ های فصلی دوره بهار 1383 تا زمستان 1396 استفاده شد. با توجه به فصلی بودن داده­ های مورد مطالعه، از آزمون ایستایی هگی (HEGY) برای بررسی وجود ریشه واحد فصلی و غیرفصلی استفاده شد. نتایج آزمون کرانه رهیافت NARDL نشان داد که قیمت­ همه نهاده ­های زیربخش طیور به ‏جز پودر ماهی داخلی با تکانه نرخ ارز و تولید ناخالص داخلی رابطه همجمعی دارد؛ همچنین، از بین نهاده ‏های زیربخش طیور، قیمت ذرت داخلی، هم در کوتاه­مدت و هم در بلندمدت، دارای رفتاری نامتقارن در برابر شوک­ های نرخ ارز است، در حالی که قیمت ذرت خارجی در کوتاه مدت و قیمت دان آماده مرغ تخمگذار در بلندمدت دارای رفتاری نامتقارن است؛ و در نهایت، واکنش قیمت نهاده ­ها به شوک ­های کاهشی نرخ ارز بیش از شوک ­های افزایشی آن است. از آنجا که نهاده ذرت بیش از نیمی از جیره غذایی مرغ را تشکیل می‏دهد، با توجه به رفتار نامتقارن قیمت این نهاده در برابر نوسان‏ های نرخ ارز، با اتخاذ سیاست ­های مناسب ارزی و ایجاد ثبات در روند این سیاست ­ها، می­ توان به ثبات بیشتر بازار طیور بسیار کمک کرد؛ همچنین، در نظر گرفتن قدر مطلق اثرات سیاست­ های کوتاه‏مدت و بلندمدت ارزی بر قیمت نهاده­ ها، با توجه به نامتقارن بودن آن، اریب بوده و نادرست است.