تحلیل موانع ازدواج از منظر دانشجویان: مطالعه مقایسهای بین دانشگاه شاهد و دانشگاه امیرکبیر
نویسندگان
1 دکترای مدرسی معارف اسلامی، گرایش مبانی نظری اسلام، دانشگاه باقرالعلوم. قم، ایران.
2 دانشجوی دکترای جامعهشناسی گرایش مسائل اجتماعی ایران. کاشان، ایران
3 دانشیار گروه علوم قرآن و حدیث، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه شاهد. تهران، ایران.
doi
10.22034/ciu.2024.51.77چکیده
هدف: ازدواج از مهمترین رسوم معمول در تمام جوامع است که به دلیل نقش مهم آن در فراهم کردن ساختار و زیربنای تشکیل خانواده و گسترش نسل، مهمترین و بنیادیترین نوع ارتباط معرفی شده است. بررسی موانع ازدواج از دیدگاه دانشجویان میتواند به شناسایی چالشهای اجتماعی و فرهنگی خاص جوانان ایرانی کمک کند و ابزارهای مؤثری برای سیاستگذاری در جهت تسهیل ازدواج ارائه دهد. این مطالعه، با مقایسۀ تفاوتها و شباهتها بین دو دانشگاه، به درک عمیقتری از عوامل مؤثر بر تصمیمگیری ازدواج در بین دانشجویان این دو محیط آموزشی میپردازد. هدف پژوهش حاضر، بررسی موانع ازدواج در بین دانشجویان دانشگاه شاهد و امیرکبیر بود. روش: این پژوهش از نظر هدف، کاربردی و به لحاظ شیوة جمعآوری اطلاعات، توصیفی- پیمایشی بود. جامعۀ آماری پژوهش، 20313دانشجوی دانشگاه شاهد و امیرکبیر و نمونۀ آماری آن، 391 نفر بودند که بر اساس فرمول کوکران به شیوة طبقهای انتخاب شدند. ابزار جمعآوری اطلاعات، پرسشنامۀ محققساختهای با 25 سؤال بستهپاسخ در طیف پنج درجهای لیکرت و پایایی 807/0 مطابق آلفای کرونباخ بود. برای تجزیه و تحلیل، از روشهای توصیفی و استنباطی، در قالب نرمافزار اس.پی.اس.اس. استفاده شد. یافتهها: نتایج نشان داد که موانع اقتصادی، مهمترین عامل بازدارندۀ ازدواج با میانگین 3.1893 بوده و پس از آن، موانع اجتماعی با میانگین 3.0462 قرار دارند. موانع فرهنگی و فردی به ترتیب با میانگینهای 2.6546 و 2.0619 اهمیت کمتری داشتهاند. مقایسۀ بین دانشجویان دو دانشگاه نشان داد که دانشجویان دانشگاه شاهد، موانع اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی را مهمتر از دانشجویان دانشگاه امیرکبیر دانستهاند. همچنین، تفاوت معناداری در نگرش نسبت به موانع فردی مشاهده نشد. به طور کلی، نتایج نشاندهندۀ نقش عمدۀ موانع اقتصادی در کاهش تمایل دانشجویان به ازدواج بوده است. نتیجهگیری: موانع اقتصادی بهترین پیشبینیکننده برای ازدواج محسوب میشوند.