ارزیابی تأثیر سایه بر آسایش حرارتی فضای باز و تعیین محدودۀ آسایش حرارتی
نویسندگان
1 استادیار دانشکدۀ مهندسی معماری و شهرسازی، دانشگاه صنعتی شاهرود، ایران
2 استادیار دانشکدۀ علوم ریاضی، دانشگاه صنعتی شاهرود، ایران
3 کارشناس ارشد معماری، دانشکدۀ مهندسی معماری و شهرسازی، دانشگاه صنعتی شاهرود، ایران
4 استاد دانشکدۀ معماری، دانشگاه صنعتی نانجینگ، چین
doi
10.48308/sofeh.2023.228327.1190چکیده
رشد سریع شهرنشینی در دوران معاصر ضرورت و نیاز روانی انسان را به حضور در فضاهای باز افزایش داده است. یکی از مهمترین اصول طراحی فضاهای باز توجه به آسایش حرارتی در جهت ارتقای کیفیت فضا و جلب رضایت بیشتر کاربران است. عوامل متعددی بر کیفیت آسایش حرارتی فضاهای باز اثر میگذارند که، در این میان، سایهاندازی یکی از مهمترین آنهاست. این پژوهش به بررسی تأثیر سایه بر آسایش حرارتی دانشجویان دانشگاه صنعتی شاهرود در فصل گرم سال اختصاص دارد. بدین منظور، مطالعات میدانی شامل اندازهگیری پارامترهای اصلی اقلیمی و همچنین ارزیابی احساس حرارتی دانشجویان با استفاده از پرسشنامههای آسایش حرارتی بهصورت همزمان در چهار نقطه از محیط دانشگاه شامل سایة پوشش گیاهی، سایة ساختمان، سایة سایهبان افقی (پارکینگ)، و آفتاب صورت گرفته است. در این پژوهش از دمای معادل فیزیولوژیکی (PET) شاخص آسایش حرارتی دانسته شده است. مقدار PET خنثی °C9/21 و بیشترین مقدار در محدودة آسایش 9°C ،PET/26 برای این مطالعه بهدست آمده است. نتایج تحقیق نشان میدهد ارتباط معناداری میان موقعیت و آسایش حرارتی وجود دارد. سایة پوشش گیاهی با رضایت بیش از 80٪ کاربران، محیط حرارتی قابلقبولی را ایجاد کرده و پس از آن، سایة پارکینگ و سایة ساختمان نیز برای اکثر افراد حاضر در این محیطها رضایت از محیط را فراهم کرده است؛ درحالیکه نامطلوبترین شرایط حرارتی در موقعیت آفتاب رخ میدهد. در موقعیتهای دارای سایه مقدار PET و همچنین تنشهای حرارتی در فصل گرم و روزهای آفتابی کاهش مییابند و این موجب افزایش سطح و ساعات آسایش در طی روز میشود. بنابراین میتوان نتیجه گرفت که ایجاد سایه و مسدود کردن تابش مستقیم خورشید با استفاده از پوشش گیاهی یا عناصر مصنوع تا حد زیادی میتواند شرایط آسایش حرارتی فضای باز را در فصل گرم بهبود بخشد.