بومیسازی ضریب تصرف مورد استفاده در طراحی راههای خروج از ساختمان در زمان حریق تصرف مورد بررسی: سالن انتظار سینماها
نویسندگان
1 دانشیار دانشکدۀ معماری و شهرسازی، دانشگاه شهید بهشتی
2 کارشناس ارشد معماری و انرژی، دانشکدة معماری و شهرسازی، دانشگاه شهید بهشتی
3 دانشیار مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی
doi
10.52547/sofeh.33.1.43چکیده
پژوهش پیش رو با هدف تعیین ضرایب تصرف (متر مربع به ازای هر نفر) سالن انتظار سینماها، متناسب با شرایط ایران، انجام شده است. ضرایب تصرف تعیینشده در مبحث سوم مقررات ملّی ایران (حفاظت ساختمانها در مقابل حریق) دارای تطابق نسبی با منابع و دارای تطابق نسبی با منابع و استانداردهای بینالمللی همچون کد بینالمللی ساختمان هستند. ازآنجاکه این ضرایب در شرایط اجتماعی، فرهنگی، و زیستی متفاوت از شرایط کشور ما محاسبه شدهاند، بعضاً ممکن است دقت کافی را برای استفاده در ساختمانهای ایران نداشته باشند. در این پژوهش ضریب تصرف برای سالنهای انتظار سینماها، متناسب با شرایط فرهنگی و اجتماعی ایران، باز محاسبه و تدقیق شده است. بهمنظور پیادهسازی ایدة طـرحشده، از دو روش برای گردآوری دادهها استفاده شده است: مطالعات کتابخانهای و بررسیهای میدانی. برای تدقیق ضرایب، مساحت سالن انتظار و حداکثر تعداد متصرفین از طریق اندازهگیری و مصاحبه با مدیران سینماها مشخص و ثبت شد. سپس از روش میانگینگیری برای محاسبة این ضریب استفاده شد. در انتها مقادیر بهدستآمده با دادههای حاصل از مطالعات کتابخانهای مقایسه شد. بنابر نتایج، تعداد سالنهای نمایشی که از سالن انتظار مورد نظر استفاده میکنند، عامل مؤثر بر مقدار ضریب تصرف است. بر این اساس، سالنهای انتظاری که برای حداکثر 2 سالن نمایش در نظر گرفته شدهاند، دارای ضریب تصرف 38/0 متر مربع به ازای هر نفر و سالنهای انتظاری که برای 3 سالن نمایش در نظر گرفته شدهاند دارای ضریب تصرفی معادل 55/0 متر مربع به ازای هر نفر خواهند بود. برای سالنهای انتظاری که برای بیش از 3 سالن نمایش در نظر گرفته شدهاند، بار تصرف به صورت مجزا محاسبه نمیشود؛ چراکه این نوع تصرفها از نوع پردیسهای سینمایی و در مجاورت تصرفهای دیگری چون فودکورت، رستوران، و فضاهای تجاری هستند؛ درنتیجه افراد زمان انتظار را در این تصرفها (نه در سالن انتظار سینما) میگذرانند.