مقاله پژوهشی: راهبردهای جمعیتی تحکیم اقتدار و امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران
نویسندگان
1 استاد علوم سیاسی،گرایش جامعه شناسی سیاسی،دانشگاه علامه طباطبایی
2 دانشجوی دکتری مطالعات امنیت ملی، دانشگاه عالی دفاع ملی
3 دانشجوی دکتری مطالعات امنیت ملی،دانشگاه عالی دفاع ملی
doi
چکیده
کمیت و کیفیت جمعیت از دیرباز یکی از مولفههای اصلی تاثیر گذار بر ابعاد مختلف اقتدار و امنیتی ملی، در نظر گرفته شده است. جمعیت شناسان معتقدند در حال حاضر شاخصهای مختلف جمعیتی به ویژه نرخهای رشد جمعیّت و باروری ج.ا.ا روند مناسبی ندارد و هشدارهایی را ارائه نمودهاند. از سوی دیگر مطالعه ابعاد و مولفههای تشکیل دهنده اقتدار و امنیت ملی حاکی از وجود شاخصهای جمعیتی در آن است. تاثیر پررنگ شاخصهای جمعیتی در اقتدار و امنیت ملی و روند نامناسب این شاخص ها، موجبات انجام این پژوهش برای احصاء و چگونگی بررسی این شاخصها گردید به طوریکه بتوان بر اساس نتایج آن زمینههای اتخاذ تصمیمات اثربخش و جلوگیری از غافلگیری را فراهم نمود. پژوهش در سه حوزه جمعیت، اقتدار و امنیت ملی از نوع کاربردی و به روش موردی و آمیخته انجام گردید. تحلیل کیفی ادبیات، منجر به احصاء 35 شاخص جمعیتی شد. در ادامه با طراحی و اجرای پرسشنامه، نظرات 49 نفر از متخصصین فعال در 12 مرکز مطالعه جمعیتی و امنیتی اخذ گردید. به دلیل کمبود جمعیت آماری و پراکندگی آنها در مراکز مختلف، نمونه به طور غیرتصادفی، هدفمند و سهمیهای انتخاب شدند. نتایج پرسشنامه با روشهای کمی و کیفی (تحلیل آماری و طوفان فکری) در فرآیند سوات قرار گرفت که منجر به احصاء نقاط چهارگانه و نهایتا 6 راهبرد جمعیتی به همراه سازوکارهای اجرایی آن شد که برخی از راهبردها به ترمیم جمعیت و برخی به تحکیم اقتدار و امنیت ملی میپردازد.