تاثیر دما و اولتراسوند بر بازده استخراج و فعالیت آنتی‌اکسیدانی پلی‌فنول‎های سه رقم خرمای مصافتی، کبکاب و سایر

نویسندگان

1 دانشجوی دکترا گروه علوم و مهندسی صنایع غذایی ، دانشکده مهندسی و فن آوری کشاورزی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، ایران

2 استاد گروه علوم و مهندسی صنایع غذایی، دانشکده مهندسی و فن آوری کشاورزی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، ایران

doi
10.22034/FSCT.20.141.74
چکیده

در این مطالعه، تاثیر اولتراسوند و دما در سه سطح 30، 50 و 70 درجه سانتیگراد بر میزان ترکیبات پلی‌فنولی و خواص آنتی‌اکسیدانی عصاره ضایعات حاصل از سه رقم خرمای مصافتی، کبکاب و سایر بررسی شد. برای بررسی خواص آنتی‌اکسیدانی از سه آزمون خاصیت مهار رادیکال‌های DPPH، خاصیت چلاته‌کنندگی یون آهن و همچنین خاصیت مهار هیدروژن پراکسید استفاده شد. نتایج نشان داد که استفاده از اولتراسوند در تمامی ارقام خرما موجب افزایش میزان استخراج ترکیبات پلی‌فنولی و فلاونوئیدها شد. همچنین افزایش دما تا 50 درجه سانتیگراد موجب افزایش استخراج پلی‌فنول‌ها و فلاونوئیدها شده و پس از آن موجب کاهش آن گردید. بیشترین میزان استخراج پلی‌فنول و فلاونوئید به ترتیب 07/0± 64/4 میلی‎گرم اسید گالیک بر گرم و 0112/0 ±326/0 میلی‌گرم کوئرستین بر گرم در رقم سایر و با استفاده از اولتراسوند در دمای 50 درجه سانتیگراد اتفاق افتاد. خاصیت مهار رادیکال‌های DPPH و هیدروژن پراکسید پس از استفاده از اولتراسوند و افزایش دما تا 50 درجه سانتیگراد افزایش یافته و پس از آن کاهش یافت (P<0.05). بیشترین خاصیت مهار هیدروژن پراکسید در رقم مضافتی مشاهده شد. خاصیت چلاته‌کنندگی یون آهن پس از اعمال اوالتراسوند در دمای 30 درجه کاهش و پس از آن به صورت معناداری (P<0.05) تا بیشرین میزان 802/0 ± 433/40 در رقم سایر افزایش یافت. همبستگی بالایی میان میزان ترکیبات پلی‌فنولی و خواص آنتی‎اکسیدانی در عصاره حاصل از ضایعات هر سه رقم خرما مشاهده شد بنابراین خواص آنتی‌اکسیدانی عصاره حاصل از ضایعات ارقام مورد آزمایش خرما از ترکیبات پلی‌فنولی آن ناشی می‌شدند. همین امر می‌تواند موجب استفاده از این ضایعات به عنوان منبعی ارزان برای استخراج ترکیباتی با خواص سلامتی بخش شود.