خصوصیات ضدمیکروبی، ضد بیوفیلمی و فارماکوکینتیکی برخی از اسانس های خانواده نعناعیان علیه استافیلوکوکوس اورئوس مقاوم به متی سیلین و ونکومایسین

نویسندگان

1 استادیار گیاهان داروئی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان سمنان (شاهرود)، ایران

2 استادیار ژنتیک، دانشکده علوم پایه و فنی مهندسی، دانشگاه گنبدکاووس، گنبدکاووس، ایران

3 استادیار ژنتیک، دانشکده علوم پایه و فنی مهندسی، دانشگاه گنبدکاووس، گنبدکاووس، ایران

4 دانشجوی کارشناسی ارشد رشته ژنتیک، دانشکده علوم پایه و فنی مهندسی، دانشگاه گنبدکاووس، گنبدکاووس، ایران

5 استادیار میکروبیولوژی، دانشکده علوم پایه و فنی مهندسی، دانشگاه گنبدکاووس، گنبدکاووس، ایران

doi
10.22034/FSCT.20.142.82
چکیده

چکیده: وجود استافیلوکوکوس اورئوس مقاوم به متی­سیلین (MRSA) و ونکومایسین (VRSA) در مواد غذایی، یک نگرانی جدی برای سلامت عمومی ایجاد کرده است. هدف از این مطالعه، بررسی فعالیت ضدمیکروبی و ضدبیوفیلمی برخی از اسانس‌های خانواده نعناعیان شامل بادرنجبویه، مریم گلی و نعنا فلفلی، بر سویه‌های MRSA و برای اولین بار بر VRSA است. بدین منظور، تست­های دیسک دیفیوژن، تست حداقل غلظت مهاری رشد (MIC)، حداقل غلظت باکتریسیدالی (MBC)، حداقل غلظت مهار تشکیل بیوفیلم (MBIC) و حداقل غلظت موردنیاز برای مهار باکتری‌های موجود در بیوفیلم (MBEC) تعیین شد. سپس ترکیبات مؤثره اسانس­ بادرنجبویه علیه پروتئین­های PBP2a، agrA و Bap با استفاده از اتوداک وینا موردبررسی قرار گرفت و درنهایت، خصوصیات فارماکوکینتیک آن­ها با استفاده از سرورهای ADMETsar و SwissADME بررسی شد. بر اساس نتایج به‌دست‌آمده، میزان MIC و MBC اسانس بادرنجبویه بر روی سویه MRSA به ترتیب برابر با 05/0 و 112/0 میلی‌گرم/میلی‌لیتر و بر روی سویه VRSA به ترتیب برابر با 8/1 و 5/2میلی‌گرم/میلی‌لیتر به دست آمد. میزان MBIC و MBEC اسانس بادرنجبویه در سویه MRSA به ترتیب برابر با 03/0میلی‌گرم/میلی‌لیتر و 112/0میلی‌گرم/میلی‌لیتر و در سویه VRSA به ترتیب برابر با 9/0میلی‌گرم/میلی‌لیتر و 2/3 میلی‌گرم/میلی‌لیتر شد. نتایج داکینگ مولکولی نشان داد که ترکیب بتاکاریوفیلن چه در جایگاه فعال و چه در جایگاه آلوستریک پروتئین PBP2a انرژی اتصالی بالاتری از بقیه ترکیبات موردبررسی نشان می‌دهد (6/6- کیلوکالری بر مول). از طرفی، ترکیبات مؤثره این اسانس، مخصوصاً سیترونلال، تیمول و سیترال ازنظر خصوصیات فارماکوکینتیک قابل‌قبول بودند. از آنجایی که آنتی‌بیوتیک‌های طبیعی می‌توانند جایگزین مناسبی برای آنتی‌بیوتیک‌های معمولی در درمان بیماری‌های ناشی از موادغذایی استافیلوکوکوس اورئوس باشند، نتایج این مطالعه نشان داد که اسانس بادرنجبویه بر رشد و بیوفیلم سویه‌های MRSA و VRSA مؤثر است و می تواند به عنوان یک کاندید داروئی در پیشگیری و درمان عفونت­های ناشی از سویه­های دارای مقاومت آنتی­بیوتیکی این باکتری مورد استفاده قرار گیرد.