فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

تصادفات به دلیل تأثیر مهمی که بر اقتصاد، سیاست و اجتماع شهری ایفا می‌کنند، به عنوان یکی از چالش‌ها و مسائل اصلی سیستم حمل‌ونقل، نتایج گسترده‌ای را در این زمینه‌ها به دنبال دارند. شناسایی و تحلیل عوامل تأثیرگذار گامی اساسی در راستای کاهش تصادفات و ارتقای ایمنی راه‌ها محسوب می‌شود. تحلیل الگوهای مکانی تصادفات به عنوان یکی از چالش‌های مهم در مدیریت شهری و برنامه‌ریزی حمل‌ونقل، نقش تعیین‌کننده‌ای در شناسایی نقاط بحرانی و اولویت‌بندی اقدامات ایمنی دارد. در این پژوهش، با بهره‌گیری از روش‌های پیشرفته تحلیل مکانی، الگوی توزیع مکانی تصادفات در شهر قزوین طی سال‌های ۱۳۹۴ تا ۱۳۹۶ مورد بررسی قرار گرفته است. روش‌های مورد استفاده شامل میانگین فاصله نزدیک‌ترین همسایه برای سنجش تجمع یا پراکندگی نقاط، و تحلیل موران جهانی و محلی برای شناسایی خودهمبستگی مکانی و خوشه‌بندی تصادفات است. نتایج حاصل از تحلیل ANND نشان می‌دهد که تصادفات در شهر قزوین به‌صورت تصادفی توزیع نشده‌اند و تمایل قوی به تشکیل خوشه‌های مکانی دارند. شاخص موران جهانی در سال‌های مورد مطالعه مثبت و معنادار بود که نشانگر وجود خودهمبستگی مکانی و تجمع نقاط پرخطر است. همچنین، تحلیل موران محلی با ترسیم نقشه‌های خوشه‌بندی و معنی‌داری، نواحی بحرانی (HH) و ایمن (LL) را به‌صورت دقیق‌تری مشخص کرد. این پژوهش می‌کوشد درک جامعی از الگوهای مکانی تصادفات در شهر قزوین ارائه داده، و به عنوان ابزاری کاربردی برای سیاست‌گذاران و برنامه‌ریزان شهری در جهت کاهش تصادفات و بهبود ایمنی معابر به‌حساب می‌آیند. شناسایی خوشه‌های پرخطر و بررسی تغییرات سالانه آن‌ها می‌تواند به طراحی راهکارهای هدفمند و ارزیابی اثربخشی اقدامات گذشته منجر شود.