تأثیر تورم بر ارزش افزوده بخش حمل‌ونقل ریلی در شرایط نااطمینانی

نویسندگان

1 استادیار، مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی، تهران، ایران

doi
10.22034/tri.2025.560099.3401
چکیده

بخش حمل‌ونقل ریلی یکی از مهم‌ترین بخش‌های اقتصادی کشور است و توجه به رشد تورم و روند تغییرات آن و تأثیر نرخ تورم در بخش حمل‌ونقل ریلی در شرایط نااطمینانی تولید در تصمیم‌گیری‌ها و برنامه‌ریزی‌های اقتصادی در سطوح مختلف کلان و خرد اهمیت به سزایی دارد. در این مقاله با استفاده از مدل خودبازگشتی با وقفه‌های توزیعی، به بررسی تأثیر تورم بر ارزش افزوده بخش حمل ونقل ریلی در شرایط نااطمینانی طی سال‌های1401- 1369 پرداخته شده است. برای این منظور از مدل EGARCH برای محاسبه نااطمینانی تولید استفاده‌شده و جهت برآورد مدل اصلی از الگوی خودرگرسیون با وقفه‌های توزیعی استفاده‌شده و به تخمین مدل و تفسیر نتایج پرداخته‌شده است. نتایج نشان می‌دهد که ناهمسانی واریانس شرطی در تولید وجود دارد و این به معنی وجود نااطمینانی تولید میباشد. همچنین نتایج حاصل از تخمین مدل نشان می‌دهد که هم در کوتاه‌مدت و هم در بلندمدت با افزایش نااطمینانی تولید، ارزش افزوده بخش حمل‌ونقل ریلی کاهش می یابد. نرخ ارز و نرخ تورم هم در کوتاه‌مدت و هم در بلندمدت، تأثیر منفی بر ارزش افزوده بخش حمل‌ونقل ریلی دارد. همچنین با افزایش ارزش افزوده بخش نفت هم در کوتاه‌مدت و هم در بلندمدت، ارزش افزوده بخش حمل‌ونقل ریلی افزایش مییابد. در ضمن با توجه به ضریب تصحیح خطا در مدل ECM می‌توان بیان کرد، سرعت تعدیل به سمت مقدار تعادلی و بلندمدت مناسب بوده، به‌طوری‌که در هر دوره حدود 989/0 خطای عدم تعادل تعدیل گردیده و مقدار کوتاه‌مدت به سمت مقدار تعادلی و بلندمدت خود به‌صورت نمایی میل می‌کند. همچنین در ادامه آزمونهای تشخیصی مدل موردبررسی قرار گرفته است.