فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در مجموعه آثار شاخص میراث فرهنگی و تاریخی ایران و جهان محوطة طاق بستان نمایش‌‌دهندة بسیاری از ارزش‌های تاریخی و فرهنگی در تعامل با جلوه‌‌های ماندگار محیط طبیعی است. از دیدگاه معماری منظر، در روند توسعة شهری کرمانشاه و توأم با رشد جمعیت و افزایش تراکم در محیط مصنوع، برخی ناهنجاری‌‌ها در جلوه‌‌های بصری‌ـ محیطی پدید آمده و کیفیت کالبدی در منظر شهری تاریخی و محدودة بلوار طاق بستان تنزل یافته است. هدف در این مقاله بیان نتایج پژوهش در زمینة ارزیابی منظر محوطه و بلوار طاق بستان و سنجش وضعیت این بلوار و درنتیجه ارتقای کیفیتِ منظر شهری تاریخی کرمانشاه است. در مدت یک سال پیمایش پژوهش کیفی، موردپژوهی بر اساس مدل «ارزش‌ها و عوامل سازندة منظر (FVFL)» به منزلة چارچوب راهبردی برنامه‌ریزی و طراحی در معماری منظر در تطابق با مفهوم «منظر شهری تاریخی (HUL)» انجام شده است. در این روشْ تطبیق عوامل و لایه‌های سه‌‌گانة مدل FVFL در زمینه‌های محیط طبیعی، محیط مصنوع، و مجموعه فعالیت‌های انسانی و ویژگی‌های فرهنگی در مفهوم HUL، چارچوب کلی مطالعة اسنادی و میدانی بلوار تاریخی طاق بستان و آسیب‌‌شناسی آن در منظر شهری تاریخی کرمانشاه را فراهم کرده است. بنابراین، نتایج پژوهش نشان داد که توجه به کیفیت طراحی منظر و هماهنگی در جلوه‌‌های بصری منظر با تکیه بر ارزش‌های فرهنگی و بومی، به‌ویژه عوامل محیط طبیعی در کنار ویژگی‌های ساخت و اجرا، نقش بسیار زیادی در ارتقای کیفیت منظر و هویت منظر شهری تاریخی دارد. به‌علاوه، مطالعه و ارزیابی نظام‌‌مند منظر و آسیب‌‌شناسی منظر متکی بر ارزش‌ها و عوامل اصلی و سازندة آن‌‌ها، در تطابق با شرایط متنوع محیطی و تغییرات اقلیمی، لازمة انجام فعالیت‌های برنامه‌ریزی و طراحی برای عرضة طرح‌‌های بهسازی منظر محوطه‌‌ها و بلوارهای تاریخی نظیر محوطه و بلوار طاق بستان است.