فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

عصاره گیاهان دارویی دارای ترکیبات موثری نظیر فنلی، آنتی‌اکسیدانی و ضدمیکروبی می­باشند. جهت استخراج عصاره از گیاهان می­توان از روش‌های سنتی مانند سوکسله و غرقابی و یا فناوری­های نوین غیر­حرارتی نظیر امواج فراصوت استفاده نمود. نوع روش استخراج بر کمیت و کیفیت عصاره استخراجی تاثیرگذار است. هدف از این مطالعه، بررسی کارایی استفاده از امواج فراصوت در استخراج ترکیبات فنلی و آنتی‌اکسیدانی برگ و ریشه گیاه داغ قارپوزی در محیط آبی بود. روش آماری سطح پاسخ و طرح باکس بنکن به منظور بهینه‌سازی فاکتورهای استخراج شامل زمان در سه سطح (10، 25 و 40 دقیقه) و شدت صوت در سه سطح (40، 70 و 100 درصد) با حلال آبی مورد استفاده قرار گرفتند. نتایج آزمون‌های انجام شده با روش آماری سطح پاسخ نشان داد، شدت صوت به عنوان تاثیرگذارترین فاکتور استخراج ترکیبات فنلی و آنتی‌اکسیدانی از برگ و ریشه گیاه داغ قارپوزی نسبت به زمان فراصوت‌دهی می‌باشد به طوری که با افزایش زمان و شدت صوت میزان استخراج این ترکیبات افزایش یافت. شرایط بهینه استخراج ترکیبات فنلی و آنتی‌اکسیدانی با حمام فراصوت، زمان 36 دقیقه و شدت صوت 91 درصد تعیین گردید. در این شرایط بهینه، میزان ترکیبات فنلی کل برگ و ریشه به ترتیب 80/21 و 96/14 میلی­گرم بر گرم و میزان IC50 برگ و ریشه نیز به ترتیب 75/11 و 17/52 میکروگرم بر میلی‌گرم بدست آمد.